بایگانی برچسب: s

قله زرین‌کوه، ۲۲ آذر ۹۷

درباره زرین‌کوه:

قله زرین‌کوه با ارتفاع ۳۸۵۰ متر در منطقه البرز مرکزی و در محدوده شهرستان دماوند در استان تهران واقع شده است. روستای آینه ورزان در جنوب غربی، روستای خسروان در جنوب و روستای جابان در جنوب شرقی این قله واقع شده است. همچنین دشت وسیع آب سرد تمامی منطقه جنوبی این قله را پوشانده است. از فراز این قله تمام خط‌الراس عظیم دو برار در سمت شمال قابل رویت می‌باشد. دریاچه‌های هویر و تار از جاذبه‌های این منطقه می‌باشد که پس از رسیدن به این قله در محدوده شمال قله دیده می‌شوند.

این قله از چهار مسیر اصلی زیر صعود می‌شود:

  • مسیر شمالی: روستای هویر، دریاچه تار، یال شمالی، قله زرین‌کوه
  • مسیر جنوبی: روستای خسروان، دره خسروان، یال جنوبی، شاخک سل، قله زرین‌کوه
  • مسیر جنوب شرقی: روستای جابان، دره جابان، یال جنوب شرقی، شاخک سل، قله زرین‌کوه
  • مسیر جنوب غربی: روستای آینه ورزان، یال جنوب غربی، قله خاکی، قله زرین‌کوه

در این برنامه از مسیر جنوبی برای صعود قله زرین‌کوه تلاش کردیم.

شرح برنامه:

سلام دوستان گرامی

خوشبختانه امسال بر خلاف سال گذشته در آذرماه مناظر کوهستان‌های کشور در ارتفاعات زمستانی شده و دوستداران کوهنوردی زمستانی را خوشحال کرده است. در چنین روزی به پیشنهاد یکی از دوستان، قله زرین‌کوه را برای صعود انتخاب کردیم. مسیرهای مختلفی برای صعود این قله وجود دارد که یکی از مناسب‌ترین مسیرهای صعود زمستانی زرین‌کوه یال جنوبی قله از مسیر روستای خسروان می‌باشد.

از روستای خسروان دو مسیر برای صعود مورد استفاده قرار می‌گیرد که یکی مسیر دره خسروان و دیگری مسیر یال جنوبی قله است که مسیر یال برای صعود زمستانی مناسب است.

ساعت ۵:۳۰ صبح از تهران به سمت جاده فیروزکوه حرکت کردیم و پس از منطقه گیلاوند به دشت آب سرد رسیدیم. روستاهای خسروان و آیینه ورزان در سمت دیگر جاده می‌باشند. لذا از دوربرگردان به سمت دیگر جاده رفته و از جاده فرعی روستاهای آیینه ورزان و خسروان به سمت روستای خسروان می‌رویم. در ساعت ۶:۴۵ به روستای خسروان رسیده و به سمت شرق روستا می‌رویم و در محل مناسبی در انتهای راه آسفالته در شمال شرقی روستا ماشین را پارک می‌کنیم. مدتی برای آماده شدن و رسیدن سایر دوستان منتظر شده و ساعت ۷:۲۰ پیمایش خود را آغاز می‌کنیم.

مسیر صعود از یالی که در شرق روستا قرار دارد انتخاب شده است. از چند یال فرعی پیش رو امکان صعود و قرار گرفتن بر روی یال اصلی وجود دارد که با یک بررسی مختصر یال وسط که روبرویمان قرار دارد را انتخاب می‌کنیم.

با افزایش ارتفاع، روستای خسروان و همچنین دشت آب سرد که پشت سرمان قرار دارند دیده می‌شوند. همچنین ابتدای دره نسبتا باریک خسروان در سمت چپ ما قرار گرفته است.

مسیر یال با شیب متوسط و با دست به سنگ‌های مختصر را طی کرده و در ساعت ۸:۳۰ بر روی یال قرار می‌گیریم. به مدت نیم ساعت برای صبحانه توقف کرده و سپس برای ادامه مسیر آماده می‌شویم.

از اینجا جهت اصلی حرکت به سمت شمال می‌باشد. لازم است اشاره کنم که این مسیر از سایر مسیرهای این قله کمتر مورد استفاده قرار می‌گیرد و پاکوب چندان مشخصی در مسیر وجود ندارد. مسیر را از روی یال که دارای فراز و فرودهای متعددی است با شیب متوسط به سمت شمال غرب طی می‌کنیم. آسمان صاف و بدون کوچکترین لکه ابر و وزش باد از همان ابتدای مسیر همراهمان است.

با نیم نگاهی به مسیر پیش رو و در محلی مناسب، بخشی از این مسیر را از سمت راست تراورس می‌کنیم که بنظر می‌رسد اقدام موثر و مفیدی باشد. در انتهای این بخش از مسیر، از طریق گذرگاهی کوچک، سمت حرکتمان به طرف شمال شرق تغییر می‌کند.

از اینجا به شیب مسیر افزوده می‌شود. همچنین رفته رفته سرعت باد نیز افزایش می‌یابد. لازم به ذکر است که قله فرعیِ قبل از زرین‌کوه در انتهای مسیر قابل رویت می‌باشد. مسیر را از روی یال ادامه می‌دهیم. در ادامه به دامنه‌ای پر شیب با صخره‌هایی در انتهای آن برخورد می‌کنیم. شیب زیاد این دامنه و همچنین توجه به ادامه مسیر باعث می‌شود که متمایل به سمت چپ حرکت کرده و از سمت چپ صخره‌ها و با اندکی دست به سنگ این قسمت از مسیر را پشت سر بگذاریم.

به مسیر خود ادامه داده و پس از یک فراز و فرود به گردنه‌ای مشهور به گردنه سُل می‌رسیم. از اینجا یک یال بلند و پر شیب تا قله فرعی معروف به شاخک سل پیش رویمان قرار دارد.

شیب زیاد و افزایش سرعت باد تا حدود ۳۰ کیلومتر بر ساعت صعود یکی از همنوردان را با مشکل و کندی مواجه کرده است. در میانه این یال و در پناه یک رگه سنگی توقف می‌کنیم. وزش باد متوقف نمی‌شود و ادامه مسیر با توجه به زمان و توان این دوست همنورد به صلاح نمی‌باشد. ساعت ۱۳:۰۰ و در ارتفاع ۳۵۰۰ متری قرار گرفته‌ایم. راه چندانی تا قله باقی نمانده و ادامه مسیر تا قله مشخص می‌باشد. با توجه به شناختی که از سایر همنوردان دارم نگرانی چندانی از آنها نداشته و برای همین آنها به صعود خود ادامه می‌دهند و من همراه ایشان مسیر بازگشت را در پیش می‌گیرم. بدون عجله و آهسته به سمت روستا حرکت می‌کنیم. حدود ساعت ۱۸:۰۰ و قبل از تاریکی به روستا می‌رسیم.

در این مدت چندین بار با دوستان تیم صعود کننده به قله ارتباط تلفنی داشته و از مراحل کارشان مطلع شدم. این دوستان ساعت ۱۴:۱۵ به قله رسیده بودند و پس از استراحت کوتاهی از همین مسیر باز می‌گردند. از آنجا که هوا در حال تاریک شدن بود درخواست کردم که از مسیر دره استفاده نکرده و همین مسیر یال را که صعود کرده بودیم بازگردند. در روستا به انتظار نشستیم تا این دوستان بازگردند. هوا تاریک شده بود که نور هدلامپ‌های بچه‌ها بالای یال دیده می‌شد. در نهایت این دوستان در ساعت ۱۹:۴۵ خوشحال و سرحال از صعودشان به روستا بازگشتند.

خداوند را بخاطر پایان خوب و همراه با سلامتی همه دوستانم شکر می‌کنم. قرار من با زرین‌کوه و دیدار خط‌الراس دوبرار نیز باشد برای فرصتی دیگر…

نکات برنامه:
  • با توجه به اینکه پاکوب مشخصی وجود ندارد، تسلط به مسیرهای صعود این قله و استفاده از نقشه و جی پی اس در این برنامه توصیه می‌شود.
  • در مسیر یال دسترسی به آب مقدور نمی‌باشد.
  • در صعودهای زمستانی توجه به زمان‌بندی برنامه از اهمیت بالاتری برخوردار است.

پیمایش جنگل و صعود قله ارفع‌کوه، ۱ آذر ۹۷

شرح گزارش برنامه:

سلام و درود بر همنوردان و خوانندگان محترم

بالاخره توانستم در آخرین روزهایی که طبیعت رنگ و روی پاییزی دارد یک برنامه پاییزی ترتیب داده و به اتفاق جمعی از همنوردان به ارفعده برویم. قله ارفع‌کوه با ارتفاع حدود ۲۷۵۰ متر در منطقه‌ سوادکوه استان مازندران واقع شده است. از ویژگی‌های اصلی این برنامه مسیر جنگلی و طبیعت سرسبز و زیبای آن می‌باشد که در این فصل رنگ پاییزی به خود گرفته است. برای صعود این قله از روستاهای دوآب، وسیه‌سر و ارفعده اقدام می‌شود که رایج‌ترین مسیر از روستای ارفعده می‌باشد.

روستای ارفعده در جاده فیروزکوه مابین فیروزکوه و سوادکوه در فاصله تقریبی ۱۴۰ کیلومتری تهران واقع شده است. جاده فرعی روستا پس از پل ورسک و گردنه گدوک روبروی رستوران چاپارخانه واقع شده است. جاده پرپیچ و خمی که از کنار پایگاه امداد و نجات هلال احمر آغاز شده و در برخی قسمت‌ها خاکی می‌باشد و تا روستا ادامه دارد. نرسیده به روستا امام‌زاده کوچکی بنام سام و لام قرار دارد که در اینجا برای برداشتن آب و استفاده از سرویس بهداشتی توقف کوتاهی می‌کنیم.

جاده روستا را ادامه داده و ماشین را در کنار زمین خاکی فوتبال پارک می‌کنیم. از روستای ارفعده دو مسیر برای صعود قله وجود دارد که مسیر اول از شمال غربی روستا خارج شده و پس از طی مسیری زیبا از غرب قله به آن می‌رسد. مسیر دوم نیز از شمال شرقی روستا به سمت چشمه پرو و از آنجا از سمت شرق به قله می‌رسد. در این برنامه تصمیم گرفتیم که از مسیر اول برای صعود و از مسیر دوم برای بازگشت استفاده نماییم.

به سمت قله حرکت می‌کنیم. با خروج از روستا وارد مسیر جنگلی بسیار زیبایی می‌شویم. طبیعت پاییزی و مناظر زیبای اطراف باعث شده است تا اعضای گروه زمان زیادی را برای عکاسی صرف نمایند. در طول مسیر پاکوب مشخص است و در شرایط عادی مشکل چندانی برای پیدا کردن مسیر وجود ندارد. در هوای خنک و دلنشین پاییزی مسیر خود را طی کرده و پس از مدتی پیمایش و در فضایی مناسب در محیط جنگل برای صبحانه توقف می‌کنیم.

پس از صبحانه به مسیر خود ادامه می‌دهیم. با افزایش ارتفاع از پوشش گیاهی جنگلی کاسته می‌شود تا اینکه پس از مدتی از فضای جنگل خارج می‌شویم. در اینجاست که پس از مدتی قله ارفع‌کوه و جانپناه آن قابل رویت می‌باشد. مسیر را ادامه داده و در کنار گوسفندسرای پیش از قله توقف کوتاهی می‌کنیم. از اینجا بخش کوتاهی از مسیر را به سمت قله میانبر زده و دوباره در مسیر پاکوب قرار می‌گیریم.

ادامه مسیر را تا قله طی کرده و برفراز آن قرار می‌گیریم. مدتی است که باد وزیدن گرفته و هوا رو به سردی می‌رود. برای همین پس از صرف مقداری خوراکی و همچنین عکاسی به سمت پایین حرکت می‌کنیم.

همانطور که اشاره کردم برای بازگشت مسیر دوم را انتخاب می‌کنیم. برای همین از شرق قله به سمت پایین سرازیر می‌شویم. این مسیر از مسیر اول طولانی‌تر بوده و در برخی قسمت‌ها پرشیب می‌باشد. در این مسیر پس از مدتی پیمایش به منطقه‌ای می‌رسیم که بخاطر درختان آن به جنگل سوخته مشهور شده است.

در ابتدا پوشش درختان پراکنده‌تر بوده و هرچه ارتفاع کم می‌کنیم پوشش جنگل متراکم‌تر می‌شود. قسمت پرشیب مسیر را پشت سر گذاشته و به سمت چشمه پرو حرکت می‌کنیم. در اینجا بدلیل بارش‌های اخیر و بخاطر گِل شدن مسیر، سرعت گروه کمتر شده است. با ادامه مسیر به چشمه پرو می‌رسیم. دهانه این چشمه در بالادست قرار داشته و آب جاری از آن یک منطقه نسبتا وسیع را پوشش می‌دهد. ما نیز در پایین چشمه برای ناهار و نماز توقف کوتاهی می‌کنیم.

ادامه مسیر تا روستا دارای شیب ملایمی می‌باشد. بستر جنگل پر از برگ‌های زرد پاییزی و صدای برگ‌ها در زیر گام‌هایمان استثنایی است. باقیمانده مسیر را تا روستا طی کرده و همزمان با غروب آفتاب به روستا می‌رسیم و برنامه زیبای پاییزی خود را به پایان می‌رسانیم.

زمان‌بندی برنامه:

۴:۰۰ حرکت از تهران

۶:۴۰ روستای ارفعده

۶:۵۰ شروع پیمایش

۸:۱۵ توقف برای صبحانه به مدت ۴۵ دقیقه

۱۲:۰۰ قله

۱۲:۳۵ فرود

۱۵:۰۰ چشمه پرو، توقف برای ناهار و نماز به مدت ۴۰ دقیقه

۱۷:۲۰ روستای ارفعده

مسیر اجرا شده در این برنامه
نکات برنامه:
  • در این برنامه و در شرایط عادی امکان گم کردن مسیر برای افراد باتجربه ضعیف است و در بیشتر قسمت‌ها پاکوب قابل قبولی دارد. اما از آنجا که در این منطقه احتمال مه گرفتگی بالا می‌باشد، به همراه داشتن جی پی اس پیشنهاد می‌شود.
  • در مسیر پیمایش این برنامه تنها در مسیر بازگشت در محل چشمه پرو آب آشامیدنی وجود دارد.

قله دونا، ۶ مهر ۹۷

درباره قله دونا:

قله دونا با ارتفاع تقریبی ۳۶۰۰ متر در منطقه البرز مرکزی و در انتهای غربی آن واقع شده است. این قله اولین قله اصلی از خط‌الراسی شرقی غربی است که از گردنه کندوان واقع در جاده چالوس آغاز شده و امتداد آن به سمت شرق به قلل سرخاب‌ها رسیده و از طریق قله سوتک به خط‌الراس کمانکوه شامل قله‌های کمانکوه، سرماهو، یخچال و کهنو می‌رسد و پس از آن به قلل نرگس‌ها، پالون‌گردن و خط‌الراس خلنو منتهی می‌شود.

در جنوب قله دونا روستای وارنگه‌رود، در شمال آن روستای دونا و کمی دورتر قله وروشت و خط‌الراس نور که اطلاعات چندانی از آن ندارم قرار دارد. همچنین در شرق آن قله‌های صخره‌ای سرخاب و امتداد غربی آن از طریق یک قله فرعی که نام‌های اویر یا اویدر را برای آن دیده‌ام به گردنه کندوان منتهی می‌شود.

قله دونا را از سه مسیر می‌توان صعود کرد:

  • مسیر شمالی که از روستای دونا صعود می‌شود و از یال شرقی و یا غربی می‌توان قله را صعود کرد. یال شرقی مستقیما تا قله امتداد دارد و از طریق یال غربی پس از صعود قله فرعی اویر، قله دونا صعود می‌شود.
  • مسیر جنوبی از روستای وارنگه‌رود و ابتدای دره وارنگه‌رود، قله فرعی اویر و سپس قله دونا صعود می‌شود.
  • مسیر غربی از طریق گردنه کندوان و صعود قله فرعی اویر، قله دونا صعود می‌شود.

در این برنامه قله دونا را از روستای دونا صعود کردیم که شما را به مطالعه گزارش این برنامه دعوت می‌کنم.

شرح گزارش برنامه:

اولین برنامه پاییز را با قله‌ای در جاده چالوس شروع کردیم. از ابتدا به امید یک روز زیبا بودم اما نه انقدر رویایی!!! آب و هوای روزهای قبل و بارش‌ها و خصوصیات این منطقه باعث شده بود که منتظر یک برنامه زیبا باشم. این قله از برنامه‌های شهریورماه من بود که بدلیل ترافیک سنگین جاده برگزار نشد. همه همنوردان پیش از زمان تعیین شده در محل تجمع حاضر شده بودند تا بتوانیم بدون تاخیر به سمت جاده چالوس حرکت کنیم. با یکی از همنوردان در ابتدای جاده چالوس قرار داشتیم و پس از ملحق شدن ایشان به گروه با دو دستگاه سواری وارد جاده چالوس شدیم. مسیر جاده را در پیش گرفته و پس از گچسر و تونل کندوان به پل زنگوله رسیدیم. وارد جاده یوش بلده می‌شویم که از پل زنگوله و کنار مسجد آن شروع شده و تا جاده هراز ادامه دارد. پس از دو الی سه کیلومتر به فرعی روستای دونا رسیده و با گذر از دونای سفلی به روستای دونای علیا می‌رسیم و ماشین‌ها را قبل از پل روستا پارک می‌کنیم. قله دونا در جنوب روستا دیده می‌شود.

نمای روستای دونا از مسیر صعود قله

در جنوب روستای دونا دره‌ای وجود دارد که انتهای این دره به خط‌الراس و قله دونا منتهی می‌شود. در سمت راست و چپ این دره دو یال وجود دارد که از هر دو یال می‌توان قله دونا را صعود کرد. یال شرقی بطور مستقیم به قله دونا منتهی می‌شود و یال غربی به قله فرعی اویر می‌رسد و در ادامه، پیمایش مسیر خط‌الراسی کوتاهی ما را به قله دونا می‌رساند. در این برنامه قله دونا را از یال شرقی صعود کرده و یال غربی را برای بازگشت انتخاب کردیم.

کوله‌ها را آماده کرده و پیمایش خود را آغاز می‌کنیم. از پل عبور کرده و به سمت چپ و مسجد روستا می‌رویم. از کنار مسجد به سمت جنوب حرکت کرده و پس از مدت کوتاهی وارد مسیر پاکوب دره می‌شویم. از دره سرسبز و کنار باغ‌ها و رودخانه کم آب آن مسیر خود را ادامه می‌دهیم.

برای رسیدن به یال شرقی باید از محل مناسبی از پاکوب جدا شده و به طرف یال سمت چپ ارتفاع بگیریم. دامنه پر شیب را طی کرده و پس از یک ساعت پیمایش از ابتدای برنامه، بر روی یال قرار می‌گیریم. روی یال توقف کرده و به مدت بیست دقیقه استراحت می‌کنیم. از اینجا روستای زیبای دونا و مزارع و باغ‌های آن جلب توجه می‌کند.

مسیر یال را به سمت قله و به طرف جنوب ادامه می‌دهیم. برخی جاها را از روی یال طی کرده و برخی از ارتفاعات را از محل مناسب تراورس می‌کنیم. پس از مدتی برای صبحانه توقف می‌کنیم.

در هوای مطبوع پاییزی مسیر خود را طی می‌کنیم. منظره‌های زیبایی در حال شکل گرفتن می‌باشند. آزادکوه بی‌همتا از سمت شرق طلوع کرده و قلل علم‌کوه نیز در سمت غرب خودنمایی می‌کند. همچنین صخره‌های شمالی قلل سرخاب و در کنار آن‌ها سوتک کوچک در سمت چپ و جنوب شرقی ما دیده می‌شوند. کم‌کم دره‌های اطراف با مه زیبایی پر می‌شوند..

پیش از قله با گروه دیگری که به یکی از باشگاه‌ها تعلق دارد برخورد می‌کنیم. مسیر یال را ادامه داده و بر فراز قله دونا قرار می‌گیریم. دره وارنگه‌رود در سمت جنوب قله، خط‌الراس هرزه‌کوه و دورتر از آن خط‌الراس کلون‌بستک به سرکچال و همچنین قله خلنو و بخشی از خط‌الراس آن در سمت جنوب شرق مناظر جدیدی است که با رسیدن به قله مشاهده می‌نماییم.

بر فراز قله نشسته و مات و مبهوت مناظر اطراف می‌شویم. ابرها مناظر بی‌نظیری را در اطراف ما تشکیل داده‌اند. به قدری محو تماشای آنها هستم که یک لحظه متوجه می‌شوم که مه بالا آمده و دورتادور ما را فرا گرفته است و امکان تصویربرداری از برخی مناظر اطراف را از دست داده‌ام! از این مناظر زیبا تصاویری به یادگار گرفته و به سختی همنوردان را از روی قله به سمت پایین راهی کردم! انگار هیچ‌کس قصد بازگشت ندارد!

مسیر بازگشت متفاوت با مسیر صعود است. مسیر خط‌الراس را به سمت غرب در پیش گرفته و به سمت قله فرعی اویر حرکت می‌کنیم. پس از مدتی پیمایش مسیر بر روی خط‌الراس و در ادامه دره وارنگه‌رود قله‌های سوتک بزرگ و کمانکوه از پشت سرخاب‌ها خارج شده و دیده می‌شوند.

لحظه‌های نشاط آور و رویایی را پشت سر می‌گذاریم. در حالیکه سمت چپ ما دره وارنگه‌رود قرار دارد و سمت راست ما پر از مه است و این مه فقط تا خط‌الراس پیشروی می‌کند! این مسیر را طی کرده و پس از مدت زمان کوتاهی به قله فرعی اویر می‌رسیم.

 از اینجا از یال شمالی سرازیر شده و ادامه مسیر را در یک مه غلیظ طی می‌کنیم. هر از چند گاهی موقعیت خود را با جی‌پی‌اس چک می‌کنم تا از مسیر منحرف نشده باشیم. در مسیر بازگشت و بدلیل خستگی یکی از همنوردان با سرعت کمتری مسیر را طی می‌کنیم.

با کاهش ارتفاع از غلظت مه نیز کاسته شده و با افزایش دید از محل مناسب به سمت دره سرازیر می‌شویم و بخشی از یال را میان‌بر می‌زنیم. به یک دشت کوچک رسیده و برای ناهار و نماز ساعتی توقف می‌کنیم.

فرود به سمت دره و منطقه مسطح در مرکز تصویر

مسیر را به سمت دره ادامه می‌دهیم. اگرچه پاکوب در برخی جاها گم می‌شود ولی بدون مشکل به مسیر خود ادامه می‌دهیم و نزدیک دره دوباره پاکوب پررنگ‌تر می‌شود. با رسیدن به دره مسیری که ابتدای برنامه طی کرده بودیم را باز می‌گردیم. هوا کم‌کم رو به تاریکی می‌رود که همزمان با مغرب به روستا می‌رسیم.

در حالی به سمت تهران حرکت می‌کنیم که شور و نشاط و خوشحالی برای این روز فوق‌العاده زیبا و این صعود موفق در چهره همه اعضای گروه دیده می‌شود و از بیان همه آنها شنیده می‌شود. خدای بزرگ را برای تمامی نعمت‌هایش و برای این همه زیبایی و این روز عالی شکرگزارم..

زمان‌بندی برنامه:

۴:۰۰ حرکت از تهران

۷:۰۰ روستای دونا

۷:۱۰ حرکت به سمت قله

۸:۲۰ توقف و استراحت روی یال شرقی به مدت بیست دقیقه

۱۰:۰۰ توقف برای صبحانه به مدت چهل دقیقه

۱۲:۳۰ قله

۱۳:۵۰ فرود

۱۴:۳۰ قله فرعی (اویر یا اویدر)

۱۶:۴۰ توقف برای ناهار و نماز به مدت یک ساعت

۱۸:۳۰ روستا

۱۹:۰۰ حرکت به سمت تهران

مسیر پیموده شده در این برنامه
نکات برنامه:
  • اگرچه در منطقه پر آبی حضور دارید ولی بر روی یالها و خط‌الراس به آب دسترسی ندارید.
  • یکی از مواردی که به همراه داشتن جی‌پی‌اس در برنامه‌ها اهمیت خود را نشان می‌دهد، در چنین شرایطی است که با مه شدید مواجه می‌شوید. اگرچه در این برنامه صرفا برای چک کردن مسیر و اطمینان خاطر مورد استفاده قرار گرفت.

قله گاوبینی از روستای برگ‌جهان، ۲۳ شهریور ۹۷

درباره قله گاوبینی:

قله گاوبینی با ارتفاع ۳۲۷۰ متر در البرز مرکزی و در منطقه لواسانات قرار دارد. این قله بر روی خط‌الراس گل زرد واقع شده و از شرق به قله فیل زمین و از غرب به قلل سرسیاه‌غار می‌رسد. این خط‌الراس از قله گل زرد و سیاه‌پلاس یا کوه کبود در شرق شروع شده و پس از قله فیل زمین به قله گاوبینی می‌رسد. ادامه این خط‌الراس به سمت غرب به قلل سرسیاه‌غارها رسیده و پس از قله‌های پرسون، ریزان، آتش‌کوه، مهرچال، پیرزن کلوم در قله همهن پایان می‌یابد.

در جنوب غربی این قله روستاهای برگ جهان و نیکنام‌ده و در جنوب شرقی آن روستای لواسان بزرگ واقع شده است. همچنین از سمت شمال به دشت پهناور لار منتهی می‌شود. برای صعود قله گاوبینی می‌توان از روستاهای لواسان بزرگ و برگ جهان اقدام کرد که در این برنامه تصمیم گرفتیم این قله را از روستای برگ جهان صعود نماییم.

مشروح گزارش برنامه:

سلام همنوردان گرامی

این هفته نیز قله‌ای دیگر در منطقه لواسانات هدف صعود من و همنوردانم بود. به قصد صعود قله گاوبینی که از قله‌های کم تردد لواسان و خط‌الراس گل زرد است به روستای برگ جهان می‌رویم. از تهران به سمت گردنه قوچک و لواسان رفته و از جاده افجه به سمت روستای برگ جهان می‌رویم. در مرکز روستای برگ جهان و در محوطه باز کنار مسجد روستا ماشین را پارک کرده و برای صعود آماده می‌شویم. این روستا شامل چهار محله عمده به نام‌های سرده، پاده، رودبار و شاهان است که در دو سوی رودخانه برگ جهان شکل گرفته‌اند. از آنجا که قصد صعود قله از یال جنوبی آن را داریم به سمت محله شاهان در شرق روستا حرکت می‌کنیم. برای رسیدن به محله شاهان از پله‌های کوچه روبروی مسجد مرکز روستا پایین رفته و سپس از پل روی رودخانه عبور می‌کنیم.

به محله شاهان رسیده و از کوچه کنار مسجد این محله مسیر را ادامه داده و با عبور از کوچه‌ها از شرق روستا خارج می‌شویم. با خروج از روستا در مسیر پاکوبی قرار می‌گیریم که چندین باغ نیز با فاصله از هم در کنار مسیر قرار دارند.

قصد دارم در مسیر صعود، قله خورندان را نیز صعود کنیم. البته برای صعود گاوبینی نیازی به صعود قله خورندان ندارید و می‌توانید بدون صعود این قله مسیر خود را کوتاه‌تر نمایید. پس از مقداری پیمایش به جایی می‌رسیم که مسیر صعود قله گاوبینی از خورندان جدا می‌شود. در اینجا پاکوب مسیر دوم  که به سمت گردنه پس از قله خورندان می‌رود در ابتدای راه واضح نبوده و نیاز به آشنایی قبلی و یا استفاده از جی پی اس دارد. البته با قرار گرفتن در آن مسیر و پس از مدتی، پاکوب آن نیز در بیشتر قسمت‌های مسیر واضح و مشهود است. همینجا اشاره کنم که ما در این برنامه از مسیر اول که مسیر قله خورندان است صعود کرده و برای بازگشت از مسیر دوم بازمی‌گردیم.

پس از ساعتی پیمایش در کنار یکی از معدود درختان مسیر برای صبحانه توقف می‌کنیم. سپس مسیر را ادامه داده و پس از مدتی به یک جاده خاکی رسیده و بخشی از مسیر را از جاده طی می‌کنیم. در ادامه در جای مناسبی از جاده جدا شده و بر روی یال به سمت شمال حرکت خود را ادامه می‌دهیم. در میانه راه برای استراحت حدود بیست دقیقه توقف می‌کنیم. سپس مسیر یال را که پاکوب مشخصی هم ندارد طی کرده و به قله خورندان می‌رسیم.

قله گاوبینی در شمال قله خورندان قرار دارد و یال شمالی خورندان به گاوبینی منتهی می‌شود. به سمت گردنه‌ای که در شمال قله خورندان قرار دارد فرود می‌آییم و پس از دقایقی به آنجا می‌رسیم. پاکوبی که به سمت شمال می‌رود به سمت قله و پاکوبی که از گردنه به سمت غرب فرود می‌آید به سمت برگ‌جهان می‌رود که مسیر بازگشت ما خواهد بود.

در مسیر پاکوبی که از سمت راست یال به طرف شمال می‌رود قرار گرفته و فراز و فرودهای یال را تراورس می‌کنیم. از اینجا تمام مسیر ما مشرف به روستای لواسان بزرگ می‌باشد که در شرق ما قرار گرفته است. این مسیر تراورسی حدود یک ساعت طول می‌کشد تا به گردنه‌ای که در ابتدای یال صعود قله است می‌رسیم. در اینجا نیز حدود بیست دقیقه استراحت کرده و برای صعود یال نهایی آماده می‌شویم.

از اینجا تا قله با یک یال نسبتا پر شیب مواجه هستیم که در برخی قسمت‌ها شیب آن زیاد می‌شود. اگرچه در بیشتر قسمت‌ها پاکوب مشخصی وجود ندارد، ولی مسیر مشخص و از روی یال به سمت شمال است. از مشخصه‌های این یال، صخره‌ و سنگ‌های انتهایی آن می‌باشد که در انتهای مسیر از محل مناسبی آنها را بدون درگیری پشت سر گذاشته و بر روی خط‌الراس قرار می‌گیریم. قله گاوبینی با فاصله کوتاهی در سمت چپ ما قرار دارد. مسیر خط‌الراس را به سمت غرب طی کرده و بر فراز قله گاوبینی قرار می‌گیریم.

با منظره بسیار زیبایی از دشت لار و قلل اطراف مواجه هستیم. از طرفی فرصت کافی برای توقف بر روی قله را داشته و برای بازگشت عجله‌ای نداریم. پس از استراحت و صرف خوراکی و گرفتن عکس یادگاری مسیر بازگشت را در پیش می‌گیریم.

یالی که صعود کرده‌ایم را از مسیر مناسب بازمی‌گردیم. پس از یکی دو فراز و فرود وارد مسیر تراورسی شده و خود را به گردنه نزدیک قله خورندان می‌رسانیم. سپس از گردنه و در مسیر پاکوب به سمت غرب سرازیر می‌شویم. در بین راه به یک درخت بید بزرگ برخورد کرده و حدود یک ربع توقف می‌کنیم.

مسیر را ادامه می‌دهیم تا به محلی که با نام دوراهی قله خورندان و گاوبینی نامگذاری کردم می‌رسیم. از اینجا تا روستا راه چندانی باقی نمانده است که آن را هم پشت سر گذاشته و قبل از غروب آفتاب به روستا و مسجد محله شاهان برگ جهان می‌رسیم.

برخی از همنوردانم دومین قله خود را پس از پرسون صعود می‌کردند و در این برنامه نیز بسیار خوب و موفق توانستند قله را صعود نموده و برنامه را به اتمام برسانند. برای همه آنها و سایر دوستان و همنوردانم که جایشان در این برنامه خالی بود آرزوی سلامتی و موفقیت دارم. به امید دیدار در برنامه‌های آتی..

زمان‌بندی برنامه:

۵:۴۰ حرکت از تهران

۶:۴۰ روستای برگ جهان

۶:۴۵ حرکت به سمت قله

۷:۴۵ توقف برای صبحانه به مدت ۳۵ دقیقه

۱۰:۲۵ قله خورندان

۱۰:۴۰ گردنه پس از قله خورندان

۱۱:۳۰ گردنه ابتدای یال قله، بیست دقیقه استراحت

۱۳:۴۵ قله گاوبینی

۱۵:۰۰ فرود

۱۷:۰۰ گردنه پس از قله خورندان

۱۷:۲۵ استراحت در کنار درخت بید به مدت یک ربع

۱۹:۰۰ روستای برگ جهان و حرکت به سمت تهران

مسیر اجرا شده در این برنامه
نکات برنامه:
  • در این مسیر و پس از روستا آب وجود ندارد و لازم است برای تمام مدت برنامه آب به همراه داشته باشید.
  • مسیر رفت و برگشت طی شده در این برنامه ۱۶ کیلومتر است.
  • از مسیر آبشار برگ جهان نیز می‌توان این قله را صعود کرد.

قله پرسون، ۱۶ شهریور ۹۷

سلام و درود بر همنوردان خوبم

امروز طبق برنامه اعلام شده به قصد صعود قله دونا عازم جاده چالوس شدیم. ساعت ۴ صبح از تهران حرکت کرده و ابتدای جاده چالوس به ترافیک بسیار سنگین برخورد کردیم. بطوری که طی یک ساعت به اندازه ۱۰۰ متر هم جابجا نشدیم! در نهایت تصمیم به بازگشت گرفتیم. از پیش به برنامه جایگزین فکر نکرده بودم و با توجه به فرصت زمانی کمی که داشتیم قله پرسون را که تقریبا هم سطح با برنامه قله دونا بود جایگزین کردم. برنامه جایگزین را به دوستان اعلام کردم تا هر کس تمایل داشت در برنامه شرکت کند. با توجه به اعلام آمادگی همه همنوردان به سمت افجه لواسان حرکت کردیم.

تصمیم گرفتم از یال جنوبی که مسیر صعود زمستانه است قله پرسون را صعود کرده و از مسیر معمول تابستانه که از گردنه افجه بشم تا دشت هویج است بازگردیم.

به سمت دشت هویج حرکت کرده و از ابتدای دشت به سمت راست حرکت کردیم و خود را بر روی یال رساندیم.

مسیر یال را به سمت شمال ادامه داده و قله پرسون را صعود کردیم. مسیر این یال در برخی قسمت‌ها با شیب ملایم و در برخی قسمت‌ها شیب نسبتا زیادی دارد. هوای خنک امروز حکایت از این دارد که بزودی تابستان داغ جای خود را به پاییز زیبا می‌دهد.

برای بازگشت مسیر یال شمالی قله را از پاکوب طی کرده و به سمت گردنه افجه بشم تغییر مسیر می‌دهیم و از پایین گردنه به سمت جنوب مسیر را ادامه داده و به دشت هویج می‌رسیم.

پس از توقف و استراحت به سمت افجه بازگشته و برنامه را به اتمام می‌رسانیم. در این برنامه تعدادی از همنوردان برای اولین بار پای بر روی قله‌ای می‌نهادند و از این جهت خوشحالی مضاعفی داشتند. به این دوستان تبریک گفته و برای همگی آرزوی موفقیت در تمامی عرصه‌ها و بطور خاص در زمینه کوهنوردی دارم..

 

زمان‌بندی برنامه:

۷:۴۵ حرکت از روستای افجه

۹:۱۵ دشت هویج، توقف برای صبحانه

۹:۵۰ حرکت به سمت قله

۱۳:۱۰ قله

۱۴:۰۰ فرود

۱۵:۴۰ دشت هویج، توقف برای ناهار و نماز

۱۷:۳۰ به سمت افجه

۱۸:۴۵ روستای افجه

مسیر صعود و بازگشت

قله همهن، ۸ شهریور ۹۷

درباره همهن:

قله همهن با ارتفاع تقریبی ۳۶۰۰ متر در منطقه البرز مرکزی و در منطقه لواسانات قرار دارد. همهن آخرین قله از خط‌الراسی طولانی است که از قله گل زرد در شرق آغاز شده و با عبور از قله‌های سیاه‌پلاس، فیل زمین، گاوبینی، سرسیاه‌غارها، پرسون، ریزان و آتش‌کوه، مهرچال و پیرزن‌کلوم با این قله در غرب خاتمه می‌یابد. در جنوب غربی این قله روستای امامه و در شمال آن روستاهای زایگان و لالون قرار دارند.

مسیرهای صعود این قله به شرح زیر است:

  • روستای امامه، دشت مهرچال، قله همهن
  • روستای امامه، یال جنوب غربی قله، قله همهن (مسیر زمستانه)
  • گرمابدر، قله پیرزن‌کلوم، قله همهن
  • سایر مسیرهای خط‌الراسی

در گزارش برنامه پیمایش خط‌الراس پیرزن‌کلوم به مهرچال، ۲۷ مرداد ۹۶ توضیحات بیشتری درباره این منطقه داده شده است.

مشروح گزارش برنامه:

سلام همنوردان گرامی

برنامه‌ای دیگر در منطقه لواسانات و کوهستان زیبای آن در نظر گرفتیم. برای صعود به قله همهن به سمت گردنه قوچک و سپس جاده فشم راهی شدیم. نرسیده به فشم وارد جاده امامه و راحت‌آباد شده و در ابتدای مسیر صعود، ماشین را پارک کردیم. مسیر صعود از روستای امامه بالا و از یک پیچ تند در جاده امامه آغاز می‌شود. محلی مشهور به باغ تنگه که رودخانه‌ای در آن جاریست که از ارتفاعات مهرچال سرچشمه می‌گیرد.

باغ تنگه

مسیر را از کنار رودخانه و در خلاف جهت آن شروع می‌کنیم. از اینجا اغلب کوهنوردان برای صعود قلل مهرچال، پیرزن‌کلوم و همهن اقدام می‌نمایند. همان ابتدا مسیری به سمت قلعه تاریخی مازیار وجود دارد که مورد نظر ما نیست و ما از سمت چپ رودخانه مسیر را ادامه می‌دهیم.

مقداری جلوتر یک مسیر پاکوب با شیب تند از سمت راست رودخانه ارتفاع می‌گیرد. با عبور از رودخانه در مسیر پاکوب به سمت دشت مهرچال حرکت می‌کنیم. قلعه تاریخی مازیار در سمت راست و بر فراز صخره‌ای دیده می‌شود. با عبور از مسیر پر شیب در محل مناسبی برای صبحانه توقف می‌کنیم.

ادامه مسیر پاکوب بصورت کمربر از سمت چپ دره مهرچال طی می‌شود. مسیر را ادامه داده تا به تنگه زیبای مهرچال می‌رسیم.

بلافاصله پس از تنگه، دشت مهرچال قرار دارد که منطقه‌ای نسبتا وسیع با رودخانه‌ای جاری در میان آن است. از این دشت امکان صعود قله‌های مهرچال، همهن و پیرزن‌کلوم وجود دارد. از یال سمت راست بسمت مهرچال، یال سمت چپ بسمت همهن و از انتهای دشت، پیرزن‌کلوم صعود می‌شود.

دشت مهرچال

از همان ابتدای دشت و از اولین یال در سمت چپ صعود می‌کنیم. ابتدای این یال قسمتی سنگی دارد که پس از طی فاصله کوتاهی بصورت خاکی و در برخی جاها سنگلاخی می‌شود. مسیر یال پر شیب بوده و هرچه به قله نزدیک می‌شویم بر شیب آن افزوده می‌شود. اگرچه بیشتر مسیر یال بدون پاکوب است، اما مسیر تا قله مشخص می‌باشد.

مسیر یال را تا انتها طی کرده و به خط‌الراس می‌رسیم. قله با فاصله کوتاهی در سمت چپ ما قرار دارد.

بر فراز قله با توجه به هوای مساعد و فرصتی که در اختیار داشتیم، مدت زمان زیادی را به استراحت و استفاده از فضای قله می‌گذرانیم. سپس به سمت دشت مهرچال بازگشته و در کنار چشمه زلال و خنک و کم نظیر تنگه مهرچال که از زیر سنگ بزرگی می‌جوشد برای ناهار و نماز توقف می‌کنیم.

چشمه تنگه مهرچال

سپس از همان مسیر صعود به سمت روستای امامه باز می‌گردیم و برنامه خود را به پایان می‌رسانیم..

زمان‌بندی برنامه:

۵:۱۵ حرکت از تهران

۶:۳۰ روستای امامه

۶:۳۵ حرکت به سمت دشت مهرچال

۸:۱۰ توقف برای صبحانه به مدت یک ساعت و ده دقیقه

۱۰:۴۵ دشت مهرچال، ده دقیقه توقف

۱۲:۴۰ قله

۱۴:۱۰ فرود

۱۵:۲۰ دشت مهرچال

۱۵:۳۰ توقف و استراحت کنار چشمه به مدت یک ساعت

۱۹:۰۰ باغ تنگه

۱۹:۱۵ حرکت به سمت تهران

۲۰:۰۰ تهران

مسیر پیمایش این برنامه
نکات برنامه:
  • در اوایل مسیر و پس از جدا شدن از رودخانه، در برخی قسمت‌ها پاکوب از بین رفته و احتمال گمراه شدن در مسیر وجود دارد. بخصوص در مسیر بازگشت نیاز به دقت بیشتری می‌باشد و بهتر است بنحوی برنامه‌ریزی کنید تا به تاریکی برخورد نکنید. همچنین همراه داشتن جی پی اس مفید خواهد بود.
  • مسافت رفت و برگشت پیموده شده در این برنامه ۱۴ کیلومتر می‌باشد.
  • در میان تنگه و همچنین دشت مهرچال چشمه آب وجود دارد.

قله دماوند از جبهه شمال شرقی، ۲۴ الی ۲۶ مرداد ۹۷

سلام و درود بر همنوردان گرامی و خوانندگان محترم

برای اولین بار می‌خواهم مطلبی را با شما در میان بگذارم..

من در درون خودم مبارزه‌ای دارم با دماوند!

با خودم می‌گویم دماوند هم برنامه‌ایست مثل برنامه‌های دیگر..

اصلا برنامه‌هایی به مراتب زیباتر و ویژه‌تر از دماوند هم هست..

اصلا امسال دماوند نمی‌روم..

تلاش می‌کنم نسبت به دماوند بی‌تفاوت باشم..

اما هر چقدر هم مثل من نسبت به دماوند بی‌رحم و سنگدل باشید باز هم اوست که شما را به سمت خود می‌کشاند و این قله نقطه عطفی در میان تجربه‌های کوهنوردی شما خواهد بود. قله‌ای که در زیبایی، عظمت، جاذبه و البته در ارتفاع و شکل خود نظیر و مانندی ندارد.

باز هم این دماوند است که من را به سمت خود فرا می‌خواند.. و این بار از مسیر شمال شرقی..

مشروح گزارش برنامه:

چهارشنبه صبح زود به همراه پنج نفر از همنوردانم با دو ماشین سواری تهران را به مقصد ناندل ترک کردیم. روستای ناندل مبدا صعود از مسیرهای شمالی و شمال شرقی بوده و برای بسیاری از کوهنوردان شناخته شده می‌باشد. در جاده هراز و پس از امام‌زاده هاشم و پلور به سمت آمل حرکت می‌کنیم. پس از تونل شماره ۸ یک جاده فرعی در سمت چپ جاده به سمت روستاهای حاجی دلا، میان‌ده و ناندل می‌رود که در این تاریخ متاسفانه هیچ تابلوی مشخصی در ابتدای آن وجود نداشت. جاده پر پیچ و خم را طی کرده و به روستای ناندل می‌رسیم.

روستای ناندل

طبق هماهنگی که با آقای صالحی داشتم به منزل ایشان رفته و ماشین‌ها را در منزل ایشان پارک کردیم و آماده حرکت شدیم. از ناندل تا گوسفندسرای گردنه سر کمتر از یک ساعت نیسان سواری داریم. مسیر فوق العاده زیبایی را از داخل مه طی کرده و به گردنه سر می‌رسیم.

در گردنه سر همنوردانی که تمایل داشته باشند کوله‌های خود را به قاطرها سپرده و با یک کوله سبک و وسایل مورد نیاز به سمت جانپناه تخت فریدون حرکت می‌کنند. مسیر جاده را ادامه داده و مقداری بالاتر در کنار یک منزل سنگی که چشمه‌ای هم در آنجا وجود دارد برای صبحانه توقف می‌کنیم. سپس ادامه مسیر را از پاکوب ادامه می‌دهیم. آسمان صاف است و تابش آفتاب و گرمای هوا پیمایش مسیر را دشوارتر می‌کند. در برخی قسمت‌ها یال شمالی دماوند و جانپناه ۴۰۰۰ نیز در یال مجاور مشاهده می‌شود. در ادامه مسیر پاکوب دو قسمت می‌شود که از پاکوب سمت چپ ارتفاع می‌گیریم. لازم به ذکر است که پاکوب سمت راست بیشتر برای قاطرها استفاده شده و در دشت سبزه‌لش به پاکوب سمت چپ ملحق می‌شود.

مسیر نسبتا طولانی، پر شیب و با پاکوب مشخص را ادامه داده و در فواصل مناسب و زمان‌های مورد نیاز استراحت‌های کوتاهی داریم. در ادامه این مسیر به منطقه مسطح و سرسبزی به نام دشت سبزه‌لش رسیده و حدود نیم ساعت توقف می‌کنیم. در این دشت آب یخچال قابل استفاده بوده و برای شبمانی می‌تواند مورد استفاده قرار گیرد. در اغلب موارد از این منطقه برای شبمانی پس از صعود استفاده می‌شود.

از این دشت تا جانپناه تخت فریدون در حدود یک ساعت زمان فاصله داریم. مسیر را ادامه داده و از آنجا که در اطراف جانپناه شلوغ و تعداد زیادی چادر نصب شده بود مقداری قبل از جانپناه و در سمت راست یخچال، در کنار کمپ پیشرفته دماوند محل مناسبی برای چادر زدن و شبمانی انتخاب می‌کنیم. بلافاصله چادرها را برپا کرده و هرکس به فراخور حال خود به استراحت و یا خوردن خوراکی می‌پردازد.

مقداری استراحت کرده و قبل از تاریکی هوا برای هم هوایی مقداری ارتفاع می‌گیریم و دوباره به چادرها باز می‌گردیم. کوله‌های حمله را برای صعود فردا آماده کرده و شب آرامی را پشت سر می‌گذاریم.

سحرگاهان از خواب برمی‌خیزیم و مقدمات صعود خود را فراهم می‌کنیم. شب گذشته یکی از همنوردان دچار علائم ارتفاع زدگی شده و به همین دلیل به اتفاق همسر خود در محل کمپ می‌ماند و سایر اعضای گروه به سمت قله حرکت می‌کنند. جانپناه تخت فریدون را پشت سر گذاشته و از مسیر پاکوب ارتفاع می‌گیریم که کم‌کم مهر تابان به زیبایی هرچه تمام‌تر طلوع می‌کند.

جانپناه تخت فریدون و طلوع آفتاب بر فراز ابرها..

شاید مشخصه و ویژگی اصلی مسیر شمال شرقی دره و یخچال عظیم یخار باشد که متاسفانه در سال‌های اخیر از حجم این یخچال به مقدار قابل توجهی کاسته شده است. در این مسیر از روی یال سمت راست دره یخار مسیر را به سمت قله طی می‌کنیم. در مواردی که با دو پاکوب مواجه هستید پاکوب سمت راست یا همان پاکوبی که از دره فاصله دارد را انتخاب نمایید. بخصوص در مسیر بازگشت امکان اشتباه و مواجه شدن با مخاطره و مشکل وجود دارد. در این مسیر و از برخی قسمت‌ها جانپناه ۵۰۰۰ بر روی یال شمالی در سمت راست دیده می‌شود.

با افزایش ارتفاع مسیر پاکوب از میان صخره‌ها و سنگ‌ها عبور می‌کند که البته نیازی به دست به سنگ شدن نیست. مسیر را از پاکوب و از روی یال طی می‌کنیم و با عبور از چند تپه سنگی و صخره‌ای که در برخی جاها هم مسیر باریک می‌شود و با پایان یال مشرف به دره یخار به بام برفی دماوند می‌رسیم.

بام برفی پهنه‌ای برفی است که از شمال غربی تا شمال شرقی دماوند از ارتفاع ۵۳۰۰ متر به بالا کشیده شده و یخچال‌های شمالی دماوند شامل دوبیسل و سیوله نیز در اینجا به هم می‌رسند که با توجه به شکل آن به یخچال عروسک‌ها نیز مشهور است. البته متاسفانه در سال‌های اخیر از حجم برف آن به مقدار قابل ملاحظه‌ای کاسته شده است.

قسمتی از یخچال عروسک‌ها

در ادامه لازم است از روی یک یخچال به سمت راست تراورس کنیم. قسمت‌های پایینی یخچال عرض کمتری دارد و برای عبور مناسب‌تر است. از اینجا به بعد بر شیب مسیر افزوده شده و از سرعت گروه می‌کاهد و لازم است در فواصل کوتاه‌تری توقف کرده و مقداری استراحت کنیم. همچنین این قسمت از مسیر ریزشی بوده و بطور مستمر با خطر ریزش سنگ مواجه است. با تردد کوهنوردان در ارتفاعات بالاتر هر از گاهی سنگ‌ها بصورت خطرناکی ریزش می‌کنند و لازم است به این مسئله توجه شود. در ادامه مسیر و هرازگاهی با تغییر وزش باد بوی گوگرد به مشام می‌رسد و مژده صعود می‌دهد.

هرچه بالاتر می‌رویم به یال شمالی نزدیک‌تر می‌شویم تا اینکه دقایقی قبل از رسیدن به قله مسیر شمالی و شمال شرقی به هم ملحق می‌شوند. با ادامه مسیر بر فراز بام ایران زمین و دماوند باشکوه و زیبا قرار می‌گیریم. باز هم صعودی دیگر و باز هم حس وصف ناشدنی دیگر..

قطعا حس همنوردی که برای اولین بار صعود می‌کند متفاوت است. او با تلاش و همت بالای خود صعود کرده و ترکیبی از حس شادی، غرور و تواضع!، خستگی و نشاط همراه با افتخار را در خود دارد. ساعتی بر فراز قله هستیم و ضمن بازدید از قسمت‌های مختلف مانند کاسه قله و دهانه گوگردی به ثبت این خاطره و عکاسی می‌پردازیم.

 مسیر بازگشت را از همان مسیری که صعود کردیم در پیش می‌گیریم. فقط لازم است در چند قسمت به مواردی توجه کنید. اکثر حوادث و رخدادهای دلخراش در مسیرهای بازگشت رخ می‌دهد و این ناشی از خستگی و از دست رفتن انرژی و عدم توان تصمیم‌گیری صحیح و مناسب در این وضعیت است. لازم است توجه داشته باشید که به سمت مسیر شمال شرقی بازگردید. در همان ابتدا مسیر شمال شرقی از مسیر شمالی جدا می‌شود و لازم است به این مورد توجه شود که به سمت یال شمال شرقی بروید. در همین روزها فردی که می‌خواسته از مسیر جنوبی بازگردد به اشتباه در مسیر شمالی قرار گرفته! و متاسفانه به داخل یخچال‌ها سقوط کرده است.

هنگام فرود مراقب باشید که با گام‌برداری خود سنگ‌ها را جابجا نکنید تا احتمال سقوط آن‌ها بر روی کوهنوردان پایین‌تر کاهش یابد. پس از بام برفی و رسیدن به تپه‌های سنگی و صخره‌ای بهترین مسیر را برای فرود انتخاب کنید و توجه داشته باشید که به سمت یخچال یخار منحرف نشوید. قطعا انتخاب مسیر مناسب نیاز به دانش و تجربه کافی در کوهنوردی دارد. در مسیر بازگشت و در اغلب موارد مسیر پاکوب از روی یال و یا سمت چپ یال می‌باشد. همچنین عجله در کاهش ارتفاع ضمن تشدید علائم ارتفاع زدگی احتمال خطا در انتخاب مسیر را افزایش می‌دهد.

با عبور از تپه‌های سنگی در مسیر جانپناه تخت فریدون قرار گرفته و سپس به سمت محل استقرار چادرها می‌رویم. پیش بینی کرده بودم که بلافاصله چادرها را جمع کرده و به سمت ناندل بازگردیم که بدلیل خستگی یکی از همنوردان تصمیم گرفتم شب را استراحت کرده و صبح فردا بازگردیم.

شب خوبی را در ارتفاع ۴۴۰۰ متری جانپناه تخت فریدون میگذرانیم و استراحت می‌کنیم. صبح و با طلوع آفتاب کمپ خود را جمع کرده و کوله‌ها را بازچینی می‌کنیم و به سمت گردنه سر حرکت می‌کنیم. از گردنه سر نیز با نیسانی که از پیش هماهنگ کرده بودیم راهی ناندل می‌شویم. پس از رسیدن به منزل آقای صالحی نیز آماده حرکت شده و به سمت تهران بازمی‌گردیم.

این صعود را به همنوردان خوب و پرتوانم تبریک می‌گویم. جبهه شمال شرقی یکی از زیباترین مسیرهای صعود دماوند و البته یکی از طولانی‌ترین مسیرهای اصلی صعود این قله می‌باشد. خداوند را بخاطر این برنامه زیبا و این صعود عالی که با موفقیت و سلامتی همه همنوردانم همراه بود سپاسگزارم و امیدوارم این گزارش برای شما خوانندگان مفید باشد. به امید دیدار..

زمان‌بندی برنامه:

چهارشنبه

۴:۳۰ حرکت از تهران

۷:۳۰ ناندل

۸:۰۰ سوار بر نیسان به سمت گردنه سر

۸:۴۵ گردنه سر

۹:۱۵ حرکت به سمت جانپناه تخت فریدون

۹:۳۰ توقف کنار “منزل” سنگی برای صبحانه به مدت نیم ساعت

۱۳:۳۰ دشت سبزه لش، نیم ساعت استراحت

۱۵:۰۰ کمپ پیشرفته دماوند (جانپناه تخت فریدون)

پنجشنبه

۶:۰۰ حرکت به سمت قله

۱۱:۳۰ ابتدای بام برفی

۱۲:۴۰ قله

۱۳:۳۰ فرود

۱۸:۰۰ کمپ پیشرفته دماوند (جانپناه تخت فریدون)

جمعه

۹:۰۰ حرکت به سمت گردنه سر

۱۲:۱۰ گردنه سر

۱۲:۴۰ سوار بر نیسان به سمت ناندل

۱۳:۳۰ ناندل

۱۴:۰۰ حرکت به سمت تهران

۱۸:۰۰ تهران

مسیر پیموده شده در این برنامه
نکات برنامه:
  • آب آشامیدنی مورد نیاز خود برای کل برنامه را از ناندل و یا گردنه سر بردارید. آب یخچال نزدیک جانپناه در شرایط اضطراری و با تمهیدات لازم قابل شرب می‌باشد و در ساعت‌های انتهایی شب تا صبح یخ می‌زند.
  • خانواده محترم صالحی و برخی از اهالی ناندل با کوهنوردان همکاری می‌کنند. حتما قبل از عزیمت به ناندل با یکی از این دوستان تماس گرفته و برای نیسان و قاطر و در صورت نیاز اقامت در ناندل و پارکینگ خودرو با ایشان هماهنگی نمایید.
  • شب قبل از صعود یک شام سبک مانند سوپ‌های آماده مصرف کنید که هم انرژی و هم آب مورد نیاز بدن شما را تامین کند.
  • مسیر صعود کم خطر است و بدون مشکل خاصی می‌توان صعود کرد. البته کاهش هوشیاری و یا از دست دادن توان و انرژی به شدت ضریب خطر را افزایش می‌دهد.
  • مسیر طولانی است و در اکثر قسمتها با مسیرهای پرشیب مواجه هستیم. از گردنه سر تا جانپناه ۵٫۷ کیلومتر و از جانپناه تا قله ۳٫۶ کیلومتر مسافت مسیر پیمایش می‌باشد.
  • توصیه می‌کنم در این برنامه با کسی همراه شوید که از دانش و تجربه کافی برخوردار بوده و همچنین تجربه صعود از این مسیر را نیز داشته باشد.
  • ارتفاع قله ۵۶۷۰ متر، جانپناه تخت فریدون ۴۳۸۰ متر، گردنه سر ۲۸۷۰ متر و روستای ناندل ۲۷۰۰ متر می‌باشد.

قله خلنو، ۱۸ مرداد ۹۷

درباره خلنو:

قله خلنو با ارتفاع ۴۳۷۵ متر در بخش رودبار قصران شهرستان شمیرانات و بلندترین قله استان تهران است. این قله بطور تقریبی هم ارتفاع با آزادکوه بوده و همراه این قله سومین و چهارمین قله البرز مرکزی پس از دماوند و علم‌کوه می‌باشد.

قله خلنو در شمال روستای لالان، شمال شرق روستای شمشک، شرق روستای وارنگه‌رود و جنوب روستاهای کلاک بالا و ناحیه قرار دارد. از شرق به دشت لار و از سمت غرب به دریاچه خلنو و دره وارنگه‌رود می‌رسد.

این قله بر روی خط‌الراسی شمالی – جنوبی قرار دارد که از جنوب به قله برج و از طریق گردنه ورزاب به قله سرکچال می‌رسد. همچنین ادامه این خط‌الراس به سمت شمال به قله‌های میشچال، سرخرسنگ، پالون‌گردن و نرگس می‌رسد. از سمت شرق خط‌الراس خاتون بارگاه، خرسنگ‌ها، جانستون، وزوا از طریق گردنه ورزاب به قله برج و خلنو می‌رسد. از سمت غرب نیز خط‌الرس هرزه‌کوه شامل قلل نُسُم بویدر، دالکولی، بند الکولی، خرسچال و هرزه‌کوه تا قله برج و خلنو ادامه دارد. قلل مرتفع البرز شامل قله آزادکوه در سمت شمال غرب و قله دماوند نیز در سمت شرق در دیدرس قرار دارند.

مسیرهای رایج صعود این قله عبارتند از:

  • روستای لالان، تنگه لالان، گردنه ورزاب، کاسه خلنو، قله خلنو
  • روستای لالان، تنگه لالان، گردنه ورزاب، قله برج، تیغه ژاندارک، قله خلنو کوچک، قله خلنو
  • روستای وارنگه‌رود، دره وارنگه‌رود، دریاچه خلنو، قله خلنو
  • روستای شمشک، خط‌الراس سرکچال، قله سرکچال، گردنه ورزاب، قله برج، تیغه ژاندارک، قله خلنو کوچک، قله خلنو
  • صعود خط‌الراسی از قله‌های خط‌الراس خاتون بارگاه

در این برنامه مسیر اول که رایج‌ترین مسیر صعود قله خلنو می‌باشد برای صعود در نظر گرفته شده است.

مشروح گزارش برنامه:

سلام و درود همنوردان گرامی

طبق برنامه قبلی هفته آینده قصد صعود قله دماوند را دارم و برای همین تصمیم گرفتم این هفته برنامه‌ای ترتیب دهم تا با آمادگی بیشتری عازم دماوند شوم. با دو نفر از دوستان هماهنگ کرده و صبح زود عازم روستای لالان شدم. این روستا در منطقه فشم بوده و لازم است از میدان فشم به سمت شرق حرکت کنیم. پس از روستای زایگان جاده‌ای فرعی به سمت روستای لالان می‌رود که تابلویی در ابتدای جاده، مسیر روستا را نشان می‌دهد. پس از رسیدن به روستا از کنار رودخانه به سمت شمال رفته و به ابتدای مسیر کوهپیمایی می‌رسیم. ماشین را در همانجا پارک کرده و به سمت تنگه لالون حرکت می‌کنیم.

هوا هنوز تاریک است که از کوچه باغ‌ها عبور کرده و از کنار رودخانه به مسیر ادامه می‌دهیم. از روی پل چوبی به سمت راست رودخانه رفته و مسیر پاکوب را در پیش می‌گیریم. مسیر دره لالون را با شیب ملایم طی کرده و به چشمه تلخاب که آب آن طعم‌دار و گازدار است می‌رسیم.

دوباره به مسیر خود ادامه داده و پس از ساعتی به آبشار انتهای دره لالون می‌رسیم. تونل برفی زیبایی در پایین آبشار تشکیل شده است که رودخانه از میان آن عبور می‌کند. در بالای آبشار برای صبحانه توقف می‌کنیم. اگرچه برنامه ما یک روزه است، ولی گروه‌های زیادی این برنامه را دو روزه اجرا می‌کنند که معمولا از همین محل و یا کنار چشمه تلخاب برای شبمانی استفاده می‌کنند.

پس از صرف صبحانه به سمت شمال حرکت کرده و مسیر گردنه ورزاب را در پیش می‌گیریم. مسیر را ادامه داده و یک بار از رودخانه عبور می‌کنیم. سپس با ادامه این مسیر از یال سمت راست و از مسیر پاکوب به گردنه ورزاب در مرز ارتفاع ۴۰۰۰ متر می‌رسیم. در طول این مسیر و در فواصل مناسب استراحت‌های کوتاهی داریم. لازم به ذکر است که این یال پر شیب و طولانی بوده و پاکوب‌های متعددی برای صعود دارد که لازم است پاکوب مناسب را برای صعود انتخاب کنید. چون برخی از مسیرها شن اسکی بوده و برای صعود مناسب نمی‌باشند.

بر روی گردنه یک ربع توقف کرده و استراحت می‌کنیم. گردنه بر روی خط‌الراسی است که سمت شرق آن قله‌های وزوا و جانستون بوده و تا گردنه یونه‌زا امتداد دارد و همچنین امتداد غربی آن قله برج قرار دارد که یکی از مسیرهای صعود قله خلنو است. از این گردنه نمای قله خلنو برای اولین بار دیده می‌شود.

مسیر گروه ما از راه پاکوبی است که به سمت دشت شمال گردنه معروف به دشت اسب‌چال می‌رود. این راه پاکوب از پایین خط‌الراس برج تا انتهای تیغه ژاندارک عبور کرده و پس از دور زدن آن به سمت خلنو کوچک ارتفاع می‌گیرد. ادامه مسیر ما را به گردنه بین خلنو کوچک و خلنو اصلی می‌رساند.

از اینجا راه چندانی تا قله باقی نمانده است. با ادامه مسیر به سمت شمال بر فراز قله خلنو قرار می‌گیریم. بر روی قله یک گروه از تهران و گروهی دیگر از سیرجان حضور دارند که از صعود خود خوشحال هستند. پس از مدتی دوستانم نیز به قله می‌رسند و صعودشان را تبریک می‌گویم. از گردنه ورزاب تا قله وزش باد بیشتر شده است و سرعت آن به ۱۰ تا ۲۰ کیلومتر بر ساعت می‌رسد. از فراز قله به تماشای مناظر و قلل اطراف مانند آزادکوه و دماوند و خط‌الراس‌ها و دره‌های منتهی به خلنو و همچنین دریاچه خلنو که به آنها اشاره کردم می‌نشینیم.

پس از گرفتن عکس یادگاری از مسیر شن اسکی به سمت کاسه قله پایین می‌رویم. از روی قله به سمت شرق رفته و مسیر شن اسکی ما را در زمان کوتاهی به کاسه قله می‌رساند. در اینجا به درخواست یکی از دوستان توقف کرده و حدود نیم ساعت خواب دلچسبی می‌کنیم. سپس به مسیر خود به سمت گردنه ادامه می‌دهیم. از اینجا تا دشت اسب‌چال نیز مسیر شن اسکی فرود ما را سریع‌تر و خوشایندتر می‌کند. از گردنه بدون توقف فرود می‌آییم. از اینجا تا بالای آبشار نیز مسیرها و پاکوب‌های شن اسکی را برای فرود انتخاب می‌کنیم. بالاتر از آبشار و در کنار چشمه مقداری توقف کرده و استراحت می‌کنیم. مجددا به مسیر خود ادامه داده و در کنار آبشار برای ناهار و نماز توقف می‌کنیم.

به سمت تنگه لالون و روستای لالون حرکت می‌کنیم. از دره و تنگه لالون عبور کرده و به سمت روستا می‌رویم. در این فاصله با گروه‌های زیادی برخورد کردیم که به قصد شبمانی و صعود فردا آمده‌اند.

مسیر زیبایی که صبح در تاریکی پشت سر گذاشته بودیم را در روشنایی طی کرده و به روستای لالون می‌رسیم.

برنامه زیبا و دلچسبی را پشت سر گذاشته و به سمت تهران حرکت می‌کنیم. به امید دیدار..

زمان‌بندی برنامه:

۴:۰۰ حرکت از تهران

۵:۲۰ روستای لالان (لالون)

۵:۳۰ حرکت به سمت تنگه لالون

۷:۰۰ چشمه تلخاب

۸:۰۰ بالای آبشار، توقف برای صبحانه

۸:۵۰ حرکت به سمت گردنه ورزاب

۱۰:۴۵ گردنه ورزاب، یک ربع استراحت

۱۲:۳۵ قله خلنو

۱۳:۳۰ فرود

۱۴:۰۰ کاسه خلنو، نیم ساعت توقف

۱۵:۱۰ گردنه ورزاب

۱۶:۰۰ چشمه، بیست دقیقه توقف

۱۶:۴۵ آبشار، توقف برای ناهار و نماز به مدت یک ساعت

۱۷:۴۵ حرکت به سمت تنگه لالون

۱۹:۴۵ روستای لالون

نکات برنامه:
  • در مسیر گردنه ورزاب و بالاتر از آبشار دو چشمه وجود دارد که باید از آخرین چشمه آب مورد نیاز خود برای ادامه برنامه تا بازگشت به همین چشمه را بردارید.
  • مسافت پیموده شده در این برنامه ۲۲ کیلومتر، ارتفاع محل شروع حرکت در روستای لالان ۲۴۰۰ متر و ارتفاع قله ۴۳۷۵ متر می‌باشد. این برنامه سنگین و پیمایشی می‌باشد.

 

پیمایش خط‌الراس کهار به ناز، ۱۱ مرداد ۹۷

مشروح برنامه:

سلام و درود بر شما علاقمندان کوه و کوهنوردی

از زمانی که برای اولین بار قله کهار را صعود کردم توجهم به پیمایش مسیر خط‌الراس کهار به ناز جلب شد. اما در صعود زمستان سال گذشته به قله کهار بود که قرار گذاشتم امسال این برنامه را اجرا کنم.

از آنجا که می‌خواستم این برنامه را یک روزه اجرا کنم صبح خیلی زود با تعدادی از دوستان به سمت روستای زیبای کلوان حرکت کرده و خود را به روستا رساندیم. هوا هنوز تاریک بود که به سمت جانپناه کهار حرکت کردیم. (در گزارش برنامه قله کهار، ۲۹ دی ۹۶ بطور کامل درباره این قله و مسیر آن صحبت کردم که می‌توانید به آن مراجعه کنید.)

در جانپناه ساعتی توقف کرده و صبحانه خوردیم و سپس به سمت قله کهار حرکت کردیم. در هوای نیمه‌ابری و بسیار عالی مسیر را ادامه داده و یکی دو توقف کوتاه در بین راه داشتیم.

در زمان مناسب قله کهار را صعود کردیم و مدتی روی قله توقف کرده و تجدید قوا کردیم. دیدار آزادکوه و علم‌کوه از فراز کهار خاطره صعود این دو قله را که به تازگی پشت سر گذاشته‌ام برایم تکرار می‌کند.

پس از گرفتن عکس یادگاری مسیر خط‌الراس را در پیش گرفتیم.

مسیر خط الراس کهار به ناز

در مسیر خط‌الراس ابتدا به سمت گردنه ارتفاع کم کرده و سپس به سمت قله کهار کوچک ارتفاع می‌گیریم. برای پیمایش خط‌الراس نیازی به صعود کهار کوچک نیست و می‌توان این قله را از سمت چپ به سمت گردنه‌ای که بعد از آن قرار دارد تراورس کرد. دوستان خود را از مسیر تراورس راهنمایی کرده و خودم کهار کوچک را صعود کردم. پس از صعود این قله مجددا ارتفاع کم کرده و به سمت گردنه بعدی حرکت کردم تا به دوستان خود ملحق شوم. این گردنه ابتدای یال پر شیب منتهی به قله میشینه نو می‌باشد.

در اینجا اتفاق وحشتناکی افتاد و یک گله سگ وحشی به من حمله کردند! مشخص بود که برخی از آنها هار بودند. دوستانم از گردنه عبور کرده بودند و با توجه به اینکه ۴ نفر بودند در میان سگ‌ها با مشکل کمتری مواجه شده بودند. دقیق نتوانستم تعداد سگ‌ها را بشمارم ولی بنظرم حداقل ۶ تا بودند. سابقه حمله سگ را داشتم اما این مواجهه چیز دیگری بود! اگرچه ترسی به خود راه نداده و از مسیری که لازم بود حرکت کردم اما در محاصره سگ‌ها و حمله‌های مکرر آنها قرار گرفتم و نگران بودم من را بگیرند. به شدت وحشی بودند و فاصله بسیار کمی با من داشتند و دورم را گرفته و حمله می‌کردند. از هر طرف ممکن بود من را بگیرند که از باتوم‌هایم برای دور کردن آنها کمک می‌گرفتم و بالاخره توانستم از محاصره آنها خارج شوم. یکی از باتوم‌هایم در مبارزه با سگ‌ها از دستم افتاد ولی دیگر حاضر نبودم به میان آنها بازگردم! بنظر روش‌های مقابله با حمله و پیشروی سگ‌ها در حالیکه تنها هستید و تعداد آنها زیاد باشد و به این شکل وحشی و هار باشند چندان جوابگو نباشد. تنها لطف خدا و اینکه ترس بر من غلبه نکرد باعث شد بدون آسیب از میان آنها خارج شوم..

حمله سگ‌ها حال و هوای گروه را مقداری تحت تاثیر قرار داد که به مرور از آن حالت خارج شدیم. یال پرشیب قله میشینه نو یا همان ناز کوچک را صعود می‌کردیم. بخشی از مسیر بصورت سنگ و صخره بود که از میان آن عبور کرده و قله میشینه نو را صعود کردیم.

فاصله زیادی تا قله ناز نداریم. ادامه مسیر که بسیار هم زیباست با شیب ملایم تا قله طی شده و قله ناز صعود می‌شود.

این صعود را به دوستان خود تبریک می‌گویم. با صعود قله و اتمام مسیر خط‌الراس همه اعضای گروه انرژی دوباره‌ای گرفته‌اند.

بر فراز قله ناز

آسمان ابری است و حجم ابر در سمت شمال زیاد است. پس از گرفتن عکس مسیر بازگشت را از یال ناز در پیش گرفته و از مسیر تراورس میشینه نو را پشت سر می‌گذاریم. (در گزارش برنامه قله ناز، ۲۰ مرداد ۹۶ درباره مسیر قله ناز صحبت کرده‌ام که می‌توانید از آن استفاده کنید.) خود را به جانپناه سیادر رسانده و برای ناهار و نماز توقف می‌کنیم.

مقداری استراحت کرده و سپس مسیر روستای کلوان را در پیش گرفتیم و انتهای برنامه را نیز از میان باغ‌های این روستای زیبا طی می‌کنیم.

هر بار که به این منطقه آمده‌ام روز خوبی را پشت سر گذاشته و طبیعت زیبای آن را دوست دارم. امروز نیز چنین بود و خاطره زیبای دیگری رقم خورد. از اجرای این برنامه با این گروه قوی و منسجم خوشحال هستم و برای همه آنها آرزوی موفقیت دارم. به امید دیدار..

 

زمان‌بندی برنامه:

۳:۰۰ حرکت از تهران

۴:۵۵ کلوان

۵:۰۰ حرکت به سمت کهار

۷:۲۰ جانپناه کهار، یک ساعت توقف برای صبحانه

۱۰:۴۵ قله کهار

۱۱:۲۰ شروع پیمایش خط‌الراس

۱۲:۲۰ قله کهار کوچک

۱۳:۲۰ قله میشینه نو

۱۳:۵۰ قله ناز

۱۴:۲۰ فرود

۱۶:۲۰ جانپناه سیادر، یک ساعت و بیست دقیقه توقف

۱۷:۴۰ به سمت کلوان

۱۹:۴۰ روستای کلوان

۱۹:۵۰ به سمت تهران

۲۱:۳۰ تهران

مسیر پیموده شده در این برنامه
نکات برنامه:
  • در طول برنامه تنها در کنار جانپناه کهار و جانپناه سیادر چشمه آب هست و در بقیه جاها و مخصوصا مسیر خط‌الراس آب وجود ندارد.
  • این برنامه معمولا بصورت دو روزه پیموده می‌شود و اجرای آن بصورت یک روزه نیازمند آمادگی جسمانی مناسب و توجه به زمان‌بندی می‌باشد.
  • مسافت پیموده شده در این برنامه بیش از ۲۷ کیلومتر می‌باشد.
  • یکی از دلایلی که به کوهنوردان توصیه می‌شود بصورت گروهی کوهنوردی نمایند مقابله با حمله جانوران درنده مانند حمله گله سگ‌ها در این برنامه می‌باشد.

صعود یک روزه قله علم‌کوه از مسیر حصارچال، ۲۸ تیر ۹۷

درباره علم‌کوه:

قله علم‌کوه با ارتفاع ۴۸۵۰ متر دومین قله مرتفع ایران پس از قله دماوند و در محدوده کلاردشت در جاده چالوس می‌باشد. چهار مسیر اصلی صعود این قله عبارتند از:

  • مسیر حصارچال: جبهه جنوبی صعود علم‌کوه بوده و با گذر از ونداربن، تنگ‌گلو و حصارچال به قله می‌رسد.
  • مسیر سیاه‌سنگ: با گذر از ونداربن، جانپناه سرچال، علم‌چال و گردنه سیاه‌سنگ از سمت شرق به قله علم‌کوه می‌رسد.
  • گرده آلمان‌ها: با گذر از ونداربن، جانپناه سرچال، علم‌چال و گرده آلمان‌ها دقیقاً از سمت شمال به قله علم‌کوه رسیده و مسیر فنی صعود قله می‌باشد.
  • دیواره شمالی: با گذر از ونداربن، جانپناه سرچال، علم‌چال و دیواره شمالی به قله می‌رسد. این مسیر دیواره‌نوردی بوده و مسیرهای مختلفی روی آن گشایش شده است.

مشغول جمع‌آوری اطلاعات قله علم‌کوه بودم که به گزارش جناب آقای ذبیح‌اله حمیدی در سایت باشگاه اسپیلت برخورد کردم. از آنجا که یکی از کامل‌ترین و جامع‌ترین مطالبی است که در این رابطه مطالعه کردم، در ادامه گزارش کوه‌شناسی علم‌کوه ایشان را بدون دخل و تصرف می‌آورم:

شاید اگر علم‌کوه در رشته‌کوه البرز وجود نداشت، نمی‌توانستیم البرز را از لحاظ سختی‌های مسیر صعود با رشته‌کوه رقیب خود یعنی زاگرس مقایسه کنیم. هرچه قدر در رشته‌کوه زاگرس با ستیغ و صخره و دیواره بیشتری روبرو هستیم، نظیر آن را کمتر در رشته‌کوه البرز می‌یابیم. مسیرهای صعود در البرز (شرقی ـ غربی) بسیار ملایم‌تر و نرم‌تر از زاگرس (جنوبی ـ شمالی) است. البته به شرط آنکه علم‌کوه را درنظر نگیریم. حال اینکه این منطقه استثنایی که اکثر مسیرهای صعود قلل آن، یخچالی ـ صخره‌ای و ریزشی است، چرا و چگونه در البرز شکل گرفته؟ سؤالی است که به نظر می‌آید آن را اهالی فن که همان زمین‌شناسان هستند، باید پاسخ بدهند.
علم‌کوه دارای ویژگی‌هایی است که آنجا را کاملاً منحصربه‌فرد و تبدیل به منطقه‌ای استثنایی نه تنها در داخل کشور، بلکه در کل منطقه کرده است. وجود بزرگ‌ترین یخچال طبیعی ایران در علم‌چال و همچنین وجود بلندترین دیواره ۹۰ درجه‌ای (گرانیتی) و حدوداً ۷۰۰ متری که در خاورمیانه بی‌نظیر می‌باشد، این منطقه را به بهشتی برای کوه‌نوردان و سنگ‌نوردان ایرانی تبدیل کرده است.

قله علم‌کوه با ۴۸۵۰ متر ارتفاع که عنوان دومین قله مرتفع ایران بعد از دماوند را داراست، مانند مرکز هشت‌پایی است که خط‌الرأس‌های بسیاری به آن وصل شده‌اند:

  1. خط‌الرأس قلل کورماکو ـ کالاهو ـ کلجاران ـ سیاه‌قوک‌ها ـ رستم‌نیش ـ دندان‌اژدها ـ تخت‌سلیمان ـ شانه‌کوه ـ گرده‌آلمان‌ها ـ علم‌کوه
  2. خط‌الرأس قلل پسنده‌کوه ـ سیاه‌کمان(فرعی) ـ چالون ـ سیاه‌سنگ ـ شاخک ـ علم‌کوه
  3. خط‌الرأس قلل زرینه‌کوه ـ آلانه‌سر ـ لشکرک‌ها ـ گردونه ـ مناره ـ ستاره ـ خرسان‌جنوبی ـ ویرانه‌کوه ـ خرسان شمالی ـ علم‌کوه
  4. خط‌الرأس قلل اویدر ـ دیوچال ـ سامان ـ دشت‌حصارچال ـ مرجی‌کش ـ علم‌کوه
  5. خط‌الرأس قلل هفت‌خوان ـ خرسان جنوبی ـ خرسان شمالی ـ علم‌کوه
  6. خط‌الرأس فرعی انگشت‌خدا ـ نگین‌علم تا علم‌کوه
  7. خط‌الرأس فرعی تنگه‌گلو ـ سیاه‌سنگ ـ علم‌کوه
  8. خط‌الرأس فرعی میان‌سه‌چال ـ شانه‌کوه ـ گرده‌آلمان‌ها ـ علم‌کوه

اکثر این قلل بالای ۴۰۰۰ متر بوده و صعود هر کدام یک برنامه کوهنوردی محسوب می‌شود. در علم‌کوه بیش از ۴۰ قله بالای چهارهزار متر وجود دارد که تماماً در همین خط‌الرأس‌ها جای گرفته‌اند.

در این میان اشاره به دیواره علم‌کوه مهم و بسیار حائز اهمیت است که از دهه ۳۰ تاکنون کوه‌نوردان بسیاری از کشورهای آلمان، لهستان، فرانسه، ایتالیا و … ایران را به سوی خود جلب کرده و دارای مسیرهای فراوانی است که درجه صعود آنها متغیر و در بسیاری موارد در سطح بالایی قرار دارد. تا قبل از سال ۱۳۶۵ صعود بر این دیواره در مدت ۳ الی ۴ روز انجام می‌گرفت و صعودی بسیار مشکل بود که با استفاده از ابزارهای فنی بسیار و به شکل کاملاً مصنوعی صورت می‌گرفت. (در سال ۱۳۶۱ من به اتفاق همنوردم ناصر جنانی مسیر فرانسوی‌ها را در مدت ۳ روز صعود کردیم.) در اواسط دهه شصت تحولی شگفت در سنگ‌نوردی ایران رخ داد و صعودهای یک‌روزه و حتی چندساعته بر روی این دیواره عظیم انجام گرفت و همچنین مسیرهای بسیاری توسط سنگنوردان ایرانی بر روی این دیواره گشایش یافت. از دیگر مسیرهای فنی در علم‌کوه می‌توان به تیغه‌های دندان‌اژدها و ویرانه‌کوه اشاره کرد که عبور از هر دو آنها نیازمند داشتن تجربه کافی و تکنیک‌های سنگ‌نوردی است. علاوه بر دیواره علم‌کوه، دیواره غربی (نگین) و یخچال اسپیلت و دیواره و یخچال تخت‌سلیمان (پاتخت) نیز دارای مسیرهای صعود فنی است که متأسفانه کمتر مورد توجه کوه‌نوردان قرار گرفته است.

از چهار منطقه مرکزی و شمالی ایران می‌شود وارد علم‌کوه شد:

  • از منطقه کلاردشت در جاده چالوس ـ مرزن‌آباد که مسیر صعود اصلی می‌باشد.
  • از منطقه دلیر و الیت در جاده چالوس (دزدبند)
  • از منطقه تنکابن و عباس‌آباد (دره سه‌هزار)
  • از منطقه طالقان (قزوین) ـ روستای پراچان

کوهنوردانی که از منطقه کلاردشت قصد صعود قله علم‌کوه را دارند می‌توانند از دو مسیر این قله را صعود نمایند:
الف: (از منطقه علم‌چال) مسیر ونداربن ـ پناهگاه سرچال ـ علم‌چال ـ سیاه‌سنگ ـ علم‌کوه

ب: (از منطقه حصارچال) مسیر ونداربن ـ تنگه‌گلو ـ دشت حصارچال ـ علم‌کوه

دشت حصارچال یکی از زیباترین و بکرترین دشت‌های کوهستانی ایران است که دورتادور آن را قلل شرقی علم‌کوه فراگرفته است. ارتفاع پناهگاه سرچال ۳۷۵۰ متر، علم‌چال ۴۲۰۰ متر و دشت حصارچال ۳۷۵۰ متر می‌باشد.
قله تخت‌سلیمان با ارتفاع ۴۷۷۰ متر یکی دیگر از جذابیت‌های صعود به این منطقه است. این کوه اساطیری که تا چند سال قبل آثار «چوب و الوار» برفراز آن قابل رویت بود، گویا جایگاه نزول پیامبرانی چون نوح و سلیمان بوده است. به دلیل اهمیت این موضوع قلل این منطقه را «تخت‌سلیمان» می‌نامند. (سال ۱۳۵۸ در اولین سفرم به علم‌کوه آثار الوارهای بزرگی را بر روی قله تخت‌سلیمان مشاهده کرده‌ام.) صعودهای زمستانی در منطقه علم‌کوه توسط ایرانیان در سال‌های گذشته به دفعات اجرا شده است که نشان از پیشرفت این ورزش در میان کوهنوردان کشورمان دارد. علم‌کوه در البرز غربی واقع شده که از سمت شرق به گردنه کندوان (جاده چالوس) و از سمت غرب به قلل نرگس‌ها متصل است.

زمان‌بندی برنامه:

چهارشنبه ۲۷ تیر ۹۷

۱۸:۴۵ حرکت از میدان آزادی تهران

پنجشنبه ۲۸ تیر ۹۷

۰۰:۱۵ مجتمع کوهستانی رودبارک

۱:۳۰ مجتمع کوهستانی ونداربن

۵:۱۵ حرکت از ونداربن با نیسان به سمت تنگ گلو

۶:۲۰ ابتدای تنگ گلو

۶:۴۰ شروع پیمایش

۸:۳۰ دشت حصارچال

۹:۴۰ حرکت به سمت قله

۱۲:۱۵ یک ربع توقف و استراحت روی خط الراس

۱۴:۱۰ قله

۱۴:۴۵ فرود

۱۸:۳۰ دشت حصارچال

۱۹:۴۰ حرکت به سمت تنگ گلو

۲۰:۵۰ ابتدای تنگ گلو

۲۱:۰۰ حرکت با نیسان به سمت ونداربن

۲۲:۰۰ ونداربن

مسیر اجرا شده در این برنامه
مشروح برنامه:

سلام همنوردان گرامی

سه شنبه بعد از اینکه برنامه خلنو کنسل شد یه همنورد قدیمی تماس گرفت و پیشنهاد علم‌کوه را داد. از این پیشنهاد خیلی خوشحال شدم و به شدت استقبال کردم. یه برنامه‌ریزی اولیه کردیم و قرار شد چهارشنبه عصر حرکت کرده و پنجشنبه بصورت یک روزه و طی یک مرحله قله را صعود کنیم.

بدلیل مشغله مقداری دیر حرکت کرده و به سمت جاده چالوس و مرزن‌آباد رفتیم. خوشبختانه جاده چندان شلوغ نبود و به مرزن‌آباد رسیدیم. سپس راهی کلاردشت و رودبارک شده و به مجتمع کوهستانی رودبارک رسیدیم. اگرچه امکان اقامت در مجتمع رودبارک وجود داشت ولی تصمیم داشتیم خود را به مجتمع کوهستانی ونداربن برسانیم. از رودبارک تا ونداربن جاده خاکی است و برخلاف گزارش‌هایی که خوانده بودم برای تردد وسیله شخصی چندان مناسب نیست. یک ساعت مسیر جاده خاکی را طی کرده و به ونداربن رسیدیم. به اشتباه مسیر مجتمع را رد کرده و به روستای ونداربن رسیدیم. پس از مقداری بررسی راه و نقشه مقداری از مسیر رفته را بازگشته و خود را به مجتمع کوهستانی ونداربن رساندیم. هم از مجتمع رودبارک و هم از مجتمع ونداربن نیسان و لندرور کوهنوردان را به ابتدای تنگ گلو منتقل می‌کند و از نظر هزینه نیز تفاوتی ندارد.

فرصت چندانی برای استراحت نداشته و نمی‌توانیم بیشتر از دو ساعت بخوابیم. بهرحال در زمان مقرر بیدار شده و آماده می‌شویم و با آمدن نیسان به اتفاق یک گروه دیگر به سمت تنگ گلو حرکت می‌کنیم. پس از حدود یک ساعت “نیسان سواری” در این مسیر ناهموار به ابتدای تنگ گلو می‌رسیم.

از روی برفچال به سمت دیگر رودخانه رفته و در مسیر پاکوب قرار می‌گیریم. مسیر تنگه را از کنار سردآبرود ادامه می‌دهیم. هوا بسیار عالی، خنک و لطیف است و صدای دلنشین رودخانه خروشان به گوش می‌رسد. مقداری جلوتر از روی یک پل چوبی به سمت راست رودخانه رفته و مسیر پاکوب را ادامه می‌دهیم که یک تابلوی زردرنگ متعلق به فدراسیون کوهنوردی ما را به سمت چپ رودخانه هدایت می‌کند. اگرچه بنظر می‌رسد ادامه همان مسیر هم مشکلی نداشته باشد، با این حال از روی برفچال به سمت چپ رودخانه می‌رویم. ظاهرا در سال‌های گذشته در آن مسیر برای یک گروه کوهنوردی سانحه دلخراشی رخ داده است. مسیر زیبای تنگ گلو را به سمت دشت حصارچال ادامه می‌دهیم. ده دقیقه توقف کرده و استراحت کوتاهی داریم و مسیر را با شیب ملایم تا حصارچال طی می‌کنیم.

ابتدای دشت مقداری توقف کرده و مناظر زیبای دشت و قلل سر به فلک کشیده دورتادور دشت را نظاره می‌کنیم. اینجا محل شبمانی و اقامت کوهنوردانی است که برنامه‌های مختلف خود را در منطقه علم‌کوه اجرا می‌کنند. ما نیز ساعتی در کنار چادرها برای صبحانه توقف می‌کنیم.

کوله‌ها را سبک کرده و وسایل اضافی را در دشت می‌گذاریم و آماده حرکت به سمت قله می‌شویم. از رودخانه عبور کرده و به سمت یال مرجیکش می‌رویم. از مسیر پاکوب و در جهت شمال، تپه پیش رو را صعود کرده و به ابتدای یال مرجیکش می‌رسیم. مسیر پاکوب را ادامه می‌دهیم بطوریکه قله مرجیکش در سمت راست و خط‌الراس مناره و ستاره تا خرسان‌ها در سمت چپ ما قرار دارد.

از ارتفاع ۴۰۰۰ متر به بالا شیب مسیر بیشتر شده و در اغلب جاها سنگلاخی می‌شود. یال پر شیب و سنگلاخی را تا خط‌الراس ادامه می‌دهیم. در نزدیکی‌های خط‌الراس هستیم که کم‌کم علم‌کوه رخ نمایان می‌کند.

از ابتدای خط‌الراس مسیر تا قله مشخص است. مقداری استراحت کرده و برای ادامه مسیر تجدید قوا می‌کنیم. اگرچه روز پنجشنبه را برای صعود انتخاب کرده‌ایم ولی تعداد زیادی از کوهنوردان از سراسر کشور، از آذربایجان و خراسان و تهران و شمال کشور برای صعود اقدام کرده‌اند. از اینجا به بعد نیز با مسیری مواجه هستیم که در برخی قسمت‌ها پر شیب و ریزشی است. لازم است دقت شود تا سنگ از زیر پایمان به پایین سقوط نکند تا خطری برای افرادی که در مسیر بازگشت هستند ایجاد نشود.

شب قبل از برنامه استراحت و خواب کافی نداشته‌ایم که همین مساله حرکت ما را با کندی مواجه می‌کند و لازم است در فواصل کوتاه‌تری توقف کرده و استراحت کنیم. در چنین برنامه‌های سنگینی که بصورت یک روزه و یا یک مرحله‌ای اجرا می‌شود خواب پیش از برنامه بسیار حائز اهمیت می‌باشد. در هرحال شوق فتح قله باعث می‌شود خستگی را به جان خریده و باقیمانده مسیر را نیز طی کنیم. در مسیر صعود، در سمت شرق و بر روی خط‌الراسی که از قلل سیاه‌سنگ و شاخک تا علم‌کوه امتداد دارد جانپناه سیاه‌سنگ (۴۵۵۰ متر) و در سمت غرب بر روی خط‌الراسی که از قلل خرسان به علم‌کوه می‌رسد جانپناه خرسان (۴۷۰۰ متر) با رنگ نارنجی دیده می‌شوند.

انتهای مسیر را نیز طی کرده و بر فراز علم‌کوه قرار می‌گیریم. همگی خوشحال هستیم و این صعود را به یکدیگر تبریک می‌گوییم.

از فراز قله به تماشای منطقه علم‌چال و یخچال‌های آن و همچنین سایر مسیرهای صعود مانند مسیر گرده آلمان‌ها می‌نشینیم. همچنین قلل شمالی علم‌کوه شامل کورماکوه، تخت‌سلیمان، شانه‌کوه، میان‌سه‌چال، سیاه‌کمان و چالون با خط‌الراس بینشان مشاهده می‌شوند. بر روی قله فضای زیادی برای ماندن نیست و سریعتر عکسی به یادگار گرفته و پایین می‌آییم.

باد سردی وزیدن گرفته و قطرات برف بصورت پراکنده شروع به باریدن می‌کند. مقداری از مسیر را بازگشته و از محل مناسبی به سمت پاکوب پایین‌ خط‌الراس که برای بازگشت مناسب‌تر است فرود می‌آییم. از طریق این مسیر، خط‌الراس و یال ریزشی صعود را تراورس می‌کنیم. باران بصورت پراکنده می‌بارد و هوا بسیار لطیف و دل‌انگیز شده است.

کم‌کم دشت حصارچال و چادرهای آن که چند برابر صبح شده است دیده می‌شوند.

دشت حصارچال

خود را به دشت رسانده و پس از مقداری استراحت، وسایل را بر می‌داریم و به سمت تنگ‌گلو می‌رویم. سوار بر نیسان، خسته ولی خوشحال از این صعود دلچسب به سمت ونداربن می‌رویم.

تصمیم می‌گیریم شب را در مجتمع ونداربن استراحت کرده و صبح به سمت تهران حرکت کنیم. صبح زود حرکت می‌کنیم تا به ترافیک جاده چالوس برخورد نکنیم و تا قبل از ظهر به تهران می‌رسیم..

نکات برنامه:
  • طبق تجربه برای چنین صعودهای سنگین و یک روزه استراحت پیش از برنامه بسیار اهمیت دارد. بطور مثال برای این برنامه مناسب بود تا شب قبل از برنامه زودتر خود را به رودبارک و یا ونداربن رسانده و خواب بهتر و بیشتری می‌داشتیم.
  • در مجتمع‌های رودبارک و ونداربن امکانات لازم برای استراحت و خواب مانند تخت و پتو و همچنین سرویس بهداشتی، حمام و پارکینگ خودرو وجود دارد.
  • در مسیر تنگ گلو به دشت حصارچال اگر مسیر سمت راست رودخانه را ادامه دهید امکان اینکه قبل از دشت به سمت یال مرجیکش بروید وجود دارد. به این صورت مسیر صعود مقداری کوتاه‌تر شده و از زمان‌بندی پیش می‌افتید که البته برای صعودهای یک روزه مناسب است.