بایگانی دسته: تابستان 96

پیمایش خط‌ الراس پیرزن‌کلوم به مهرچال، ۲۷ مرداد ۹۶

درباره برنامه:

قله‌های پیرزن‌کلوم و مهرچال دو قله از مجموعه قله‌های خط‌الراسی غربی – شرقی در البرز مرکزی است که از قله گل زرد در غرب خط‌الراس آغاز شده و پس از قله‌های سیاه‌پلاس، فیل زمین، گاوبینی، سرسیاه‌غارها، پرسون، ریزان و آتش‌کوه با قله‌های مهرچال، پیرزن‌کلوم و همهن در شرق پایان می‌یابد. قله مهرچال با ارتفاع تقریبی ۳۹۱۰ متر و قله پیرزن‌کلوم با ارتفاع تقریبی ۳۸۵۰ متر مرتفع‌ترین قله‌های این خط‌الراس می‌باشند.

قله پیرزن‌کلوم در جنوب روستای گرمابدر فشم واقع شده و از سمت شرق به دشت لار و از طریق گردنه‌ای در شمال شرق خود به قله شیورکش می‌رسد. در جنوب غرب آن دشت مهرچال قرار دارد و از سمت غرب نیز با مسیری خط‌الراسی به قله همهن می‌رسد. همچنین از جنوب نیز مسیر خط‌الراس را از طریق گردنه‌ای تا قله مهرچال طی می‌کند.

قله مهرچال نیز در شمال روستای کند علیا و شمال شرق روستای امامه واقع شده است. این قله از سمت شرق از طریق گردنه‌ای عمیق به قله آتش‌کوه و از غرب به دشت مهرچال محدود می‌شود.

خط‌الراس پیرزن‌کلوم به مهرچال

بطور معمول قله پیرزن‌کلوم از روستای امامه و یا روستای گرمابدر صعود می‌شود. از روستای گرمابدر با قرار گرفتن بر روی یال شمالی قله پیرزن‌کلوم، می‌توان این قله را صعود کرد که این مسیر برای صعود زمستانی هم مناسب می‌باشد. از روستای امامه نیز از طریق تنگه مهرچال به دشت مهرچال رفته و از آنجا امکان صعود قله‌های مهرچال، پیرزن‌کلوم و همهن وجود دارد. قله همهن از طریق یال غربی دشت، قله پیرزن‌کلوم از طریق یال شمال شرقی دشت و قله مهرچال نیز از طریق یال شرقی دشت مهرچال امکان صعود دارد که البته این مسیر برای صعود زمستانی بدلیل حجم برف بالا و بهمن‌گیر بودن مناسب نمی‌باشد. سه قله همهن، پیرزن‌کلوم و مهرچال خط‌الراسی یو شکل (U) را می‌سازند که در مرکز یو (U) دشت مهرچال قرار دارد.

همچنین مشابه همین برنامه که گزارش آن را در ادامه می‌خوانید، می‌توان مسیرهای خط‌الراسی را برای صعود این قله‌ها انتخاب کرد.

مسیر پیمایش شده در این برنامه

زمان‌بندی برنامه:

۶:۱۰ حرکت از تهران

۷:۳۰ گرمابدر

۷:۴۰ حرکت از گرمابدر

۹:۵۰ توقف در انتهای یال اول برای صبحانه به مدت ۵۰ دقیقه

۱۳:۲۰ قله پیرزن‌کلوم، یک ساعت و ده دقیقه توقف

۱۴:۳۰ حرکت به سمت مهرچال

۱۵:۱۵ قله مهرچال، ۵۰ دقیقه توقف

۱۶:۰۵ فرود به سمت امامه

۱۷:۴۰ توقف در دشت مهرچال به مدت یک ساعت

۲۱:۴۵ روستای امامه


شرح برنامه:

برنامه امروز، صعود قله پیرزن‌کلوم از روستای گرمابدر و پیمایش خط‌الراس آن تا قله مهرچال و سپس فرود به سمت روستای امامه است. در واقع یک برنامه خط‌الراسی که از دو برنامه مستقل تشکیل شده است. پس از جمع شدن اعضای گروه و با مقداری تاخیر از تهران به سمت جاده فشم و روستای گرمابدر حرکت کردیم. در بین راه و ابتدای جاده فشم به گرمابدر هم مقداری توقف داشتیم و در نهایت نرسیده به محیط‌بانی گرمابدر، از سمت راست وارد روستای گرمابدر شدیم.

مسیر صعود به قله پیرزن‌کلوم از روستای گرمابدر

مسیر صعود قله پیرزن‌کلوم از انتهای روستای گرمابدر به سمت یال شمالی قله می‌باشد. همانطور که در تصویر بالا مشاهده می‌کنید یال مورد نظر از انتهای روستای گرمابدر آغاز شده و در همان قسمت‌های ابتدایی آن، صخره‌ای در میانه یال دیده می‌شود که می‌توان بعنوان نشانه یال از آن استفاده کرد. از آنجا که به تازگی در ابتدای این یال ویلاسازی و دیوارکشی شده است، نمی‌توان از پل آهنی برای رسیدن به ابتدای یال استفاده کرد و لازم است مقداری در جاده خاکی جلوتر رفته و سپس با عبور از رودخانه صعود خود را آغاز کنیم.

از اینجا به سمت یال ارتفاع گرفته و بالاتر از صخره‌هایی که به آن اشاره شد به روی یال می‌رسیم.

در اینجا حدود یک ربع توقف داریم و سپس مسیر خود را بر روی یال ادامه می‌دهیم. با پشت سر گذاشتن شیب تند یال و رسیدن به انتهای آن برای صبحانه توقف می‌کنیم.

در مسیر صعود این یال، طیف وسیعی از قله‌های البرز مرکزی در میدان دید قرار می‌گیرد. در پشت سر (از شمال شرق تا شمال غرب) کل خط‌الراسی که از گردنه یونه‌زا آغاز شده و با گذر از قله‌های خاتون‌بارگاه و خرسنگ و جانستون تا قله‌های برج و خلنو ادامه پیدا می‌کند قرار گرفته است. در ادامه و با افزایش ارتفاع نیز قله سرکچال در سمت شمال غرب مشاهده می‌شود. در سمت چپ (سمت شرق) نیز قله‌های کاسونک و شیورکش دیده می‌شوند که با افزایش ارتفاع، قله کافره نیز خود را در پشت شیورکش نشان می‌دهد. در همین سمت نیز برخی از قله‌های دشت لار مانند دوخواهرون، چپکرو، تخت خرس و کهو از میان گردنه یونه‌زا در دوردست قابل رویت می‌باشند.

قله‌های شیورکش و کاسونک و خط‌الراس گردنه یونه‌زا تا قله‌های خلنو و قله سرکچال …

ساعتی برای صرف صبحانه توقف داریم و پس از آن آماده حرکت می‌شویم. در ادامه مسیر و در فاصله کوتاهی با دو قسمت صخره‌ای مواجه می‌شویم. از صخره‌ اول بدون دست به سنگ و درگیری خاصی از میان آن عبور می‌کنیم.

با عبور از این قسمت و مقداری پیمایش با صخره بزرگ دیگری برخورد می‌کنیم که از میان یکی از شکاف‌های آن عبور کرده و با یک دست به سنگ معمولی از آن فرود می‌آییم.

بلافاصله بعد از این قسمت گردنه‌ای پیش روی ما قرار دارد که پس از آن به یال منتهی به قله می‌رسیم. ابتدای همین یال حدود یک ربع توقف داریم و برای پیمودن یال آخر تجدید قوا می‌کنیم.

یال زیر قله در برخی قسمت‌ها پرشیب است و بدلیل شیب زیاد یال در چندجا به اشتباه احتمال دادم که به قله نزدیک هستیم.

در نهایت با طی کردن این مسیر، همراه با گروه پیشرو به قله پیرزن‌کلوم رسیدیم. آسمان نیمه‌ابری بود و زمانی که ابرها از جلوی خورشید کنار می‌رفتند گرم می‌شد. بر روی قله منتظر سایر اعضای گروه ماندیم تا برنامه را با هم ادامه دهیم. در این فاصله به بررسی عوارض و ارتفاعات اطراف پرداخته و با رسیدن گروه دوم و پس از استراحت و عکاسی به سمت قله مهرچال حرکت کردیم.

بر فراز قله پیرزن‌کلوم

قله مهرچال در فاصله کمی از قله پیرزن‌کلوم قرار دارد و بین این دو قله گردنه‌ای وجود دارد که باید ابتدا به سمت آن سرازیر شویم.

مسیر خط‌الراس پیرزن‌کلوم به مهرچال

درسمت غرب این گردنه دشت مهرچال و قله همهن و در سمت شرق گردنه، دشت لار قرار دارد. جالب است که این قسمت از دشت لار که به خشکه لار معروف است از پایین همین گردنه و یال‌های منتهی به مهرچال و پیرزن‌کلوم شروع شده و تا دامنه‌های دماوند ادامه پیدا می‌کند.

 با عبور از این گردنه و پیمودن یال زیر قله در زمان کوتاهی قله مهرچال نیز صعود می‌شود.

دقایقی را به استراحت می‌نشینیم که در این فاصله کمی باران می‌بارد و پس از مدت کوتاهی هم قطع می‌شود. پس از خوردن تنقلات و عکاسی مسیر فرود به سمت امامه را در پیش می‌گیریم. مسیر فرود به سمت دشت مهرچال و سپس تنگه مهرچال تا روستای امامه می‌باشد.

مسیر فرود از قله مهرچال تا روستای امامه

برای همین از یال غربی قله به سمت پایین سرازیر می‌شویم. پایین یال گوسفندسرایی دیده می‌شود که با عبور از آن به سمت دره‌ای که در سمت مقابل قرار دارد حرکت می‌کنیم.

در سمت راست این دره مسیر پاکوبی قرار دارد که به دشت مهرچال منتهی می‌شود. در همان محلی که به دشت وارد می‌شویم مکان مسطحی در کنار رودخانه  وجود دارد که چشمه‌ای هم در نزدیکی آن هست و برای شبمانی مورد استفاده قرار می‌گیرد. همینجا حدود یک ساعت برای استراحت و صرف ناهار و نماز توقف می‌کنیم.

بهتر است سریعتر به مسیر ادامه دهیم تا بیشتر راه را در روشنایی طی کنیم. مسیر پاکوب به سمت پایین در سمت راست رودخانه قرار دارد و با اندکی پیمایش به چشمه بسیار خنکی در کنار رودخانه می‌رسیم که آب بسیار گوارایی دارد. ادامه مسیر پاکوب بصورت کمربر و در ارتفاع نسبت به قعر دره طی می‌شود. در حالیکه راه طولانی است و به مرور ارتفاع کم می‌کند، پس از مدتی روستای امامه در انتهای مسیر دیده می‌شود.

هوا کم کم رو به تاریکی می‌رود و لازم است در ساعت پایانی برنامه از هدلامپ استفاده کنیم. در قسمت‌های انتهایی و پیش از رسیدن به رودخانه، شیب مسیر زیاد می‌شود و همچنین در یکی دوجا دست به سنگ‌های کوچکی دارد. در ادامه به رودخانه می‌رسیم و باقیمانده راه را تا جاده امامه از پاکوب کنار رودخانه طی می‌کنیم.

جاده روستای امامه از یک سمت به جاده فشم و از سمت دیگر به لواسان می‌رسد. در پایان با ماشینی که در تقاطع جاده انتظار ما را می‌کشید به سمت لواسان و از آنجا به سمت تهران حرکت کرده و برنامه را به پایان رساندیم.


نکات برنامه:
  • در این برنامه از روستای گرمابدر تا دشت مهرچال دسترسی به آب وجود ندارد.
  • طول مسیر پیموده شده در این برنامه بیش از ۱۶ کیلومتر است.
  • در مسیر برگشت به روستای امامه و در نزدیک روستا قبل از رسیدن به رودخانه، در برخی قسمتها نیاز به دقت بالاتری برای پیداکردن مسیر می‌باشد.

قله ناز، ۲۰ مرداد ۹۶

درباره قله ناز:

قله ناز در منطقه البرز مرکزی و در استان البرز واقع شده است و بطور معمول همراه با قله کهار از آن یاد می‌شود. این قله بر روی خط‌الراسی غربی – شرقی واقع شده است که از غرب با قله وارکش شروع شده و در ادامه به سمت شرق به قله‌های ناز، میشینه نو (ناز کوچک)، کهار کوچک و کهار رسیده و در ادامه از طریق گردنه سیرابشم به قله‌های هفت خوان، کلاش‌ویا و کرچان منتهی می‌شود. قله ناز با ارتفاع ۴۱۰۰ متر مرتفع‌ترین قله این خط‌الراس می‌باشد.

قله ناز در منطقه‌ای قرار گرفته است که از شمال و غرب به منطقه طالقان، از شرق به جاده چالوس و گچسر و از جنوب به سد کرج و شهر کرج محدود می‌شود.

مسیرهای صعود این قله به این شرح می‌باشد:

  • مسیر جنوبی: روستای کلوان، جانپناه سیادر، قله میشینه‌نو، قله ناز
  • مسیر غربی: روستای سنج، قله وارکش، قله ناز
  • مسیر شرقی: روستای کلوان، جانپناه کهار، قله کهار، قله کهار کوچک، قله میشینه‌نو، قله ناز
  • مسیر شمالی: یکی از روستاهای دره طالقان مانند روستای گته ده، یال شمالی قله ناز، قله ناز

رایج‌ترین مسیر صعود این قله از روستای کلوان و جانپناه ناز (سیادر) می‌باشد.

مسیرهای صعود از کلوان تا جانپناه سیادر

همانطور که در تصویر بالا مشاهده می‌کنید از روستای کلوان به سمت جانپناه سیادر ۳ مسیر وجود دارد که هر سه قبل از جانپناه با هم یکی می‌شوند.

مسیر صورتی رنگ مسیری است که از جنوب روستا و از راه جاده خاکی به سمت جانپناه می‌رود.

مسیر بعدی در تصویر فوق با رنگ بنفش مشخص شده و از شمال روستا صعود می‌کند. ابتدای آن با مسیر صعود قله کهار مشترک بوده و پس از مدتی به سمت چپ تغییر مسیر می‌دهد و از مسیر قله کهار جدا می‌شود. با ادامه مسیر به رودخانه رسیده و با عبور از پل روی رودخانه وارد مسیر پاکوبی می‌شوید که ابتدای آن داخل روستا بوده و سپس از میان دره بین یال‌های کهار و ناز ادامه پیدا می‌کند و از محل مناسب به سمت جانپناه می‌رود.

مسیر سوم که با رنگ قرمز مشخص شده است، از مرکز روستا و میان روستا که در نزدیک آن مسجد و پست بانک هم وجود دارد آغاز می‌شود. ابتدای این مسیر کوچه‌ها و خانه‌های روستایی بوده و سپس وارد باغ‌راه‌ها می‌شود. از آنجا که این مسیر کوتاه‌تر و سرسبزتر از دو مسیر دیگر است برای این برنامه در نظر گرفته شد.


زمان‌بندی برنامه:

۵:۱۰ حرکت از میدان آزادی

۶:۴۵ کلوان

۷:۰۰ شروع برنامه از کلوان

۱۰:۰۰ جانپناه سیادر

۱۰:۴۰ حرکت به سمت قله

۱۴:۲۰ قله ناز

۱۵:۰۰ فرود

۱۷:۱۵ جانپناه سیادر

۱۸:۳۰ حرکت به سمت کلوان

۲۰:۴۰ کلوان


شرح برنامه:

از دو سال پیش که برنامه کهار را در این منطقه اجرا کردم در فکر صعود قله ناز بودم. برای همین تابستان امسال پیشنهاد برنامه صعود قله ناز به گروه کوهنوردی شهید ورکش ارائه و قرار شد برنامه در این تاریخ اجرا شود.

محل تجمع و حرکت گروه از میدان آزادی به سمت جاده کرج بود. با حضور همه همنوردان تیم پنج نفره ما با یک ماشین شخصی به سمت کرج و جاده چالوس حرکت کردیم. در جاده چالوس بعد از سد امیرکبیر و پل خواب، جاده‌ای فرعی در سمت چپ به طرف روستاهای سیرا، آیگان، لیلستان، اویزر و کلوان می‌رود که این روستاها از توابع بخش آسارا هستند. روستای کلوان در انتهای این جاده فرعی به مسافت ۱۰ کیلومتر قرار دارد.

روستای کلوان

جمعیت زیادی برای کوهنوردی و طبیعت گردی به روستا آمده بودند و مجبور شدیم ماشین را قبل از روستا و ابتدای مسیر صعود قله کهار پارک کنیم. آماده حرکت شده و پس از ورود به روستا از مسیر کنار پست بانک بالا می‌رویم. ابتدای مسیر را از میان کوچه‌ها و خانه‌های روستایی طی کرده و سپس وارد باغ‌راه‌های زیبای کلوان می‌شویم. کلوان روستای خوش آب و هوایی است که هر سمت آن مناظر بسیار زیبایی دارد.

جهت اصلی حرکت تا قبل از جانپناه به سمت غرب و از جانپناه تا قله به سمت شمال غرب می‌باشد. در تصویر زیر مسیر اجرا شده در این برنامه را مشاهده می‌نمایید.

مسیر اجرا شده در این برنامه

حدود ۴۵ دقیقه ابتدایی مسیر را از میان درخت‌ها و باغ‌های روستا طی می‌کنیم و در انتهای آن به نهر پرآبی می‌رسیم. پس از اندکی توقف به مسیر ادامه می‌دهیم.

ادامه مسیر دارای پاکوب مشخصی است و حدود ۴۵ دقیقه پس از نهر آب به جاده خاکی می‌رسد. مسیر را در جاده خاکی ادامه می‌دهیم تا اینکه پس از مدتی جانپناه نارنجی رنگ سیادر در ارتفاعات روبرو در میدان دید ما قرار می‌گیرد.

می‌توان جاده خاکی را تا بلندترین نقطه ادامه داد و از آنجا به سمت جانپناه حرکت کرد که مسیر مقداری طولانی می‌شود و همینطور جاده پیمایی هم چندان لطفی ندارد. برای همین بهتر است از محلی مناسب از جاده جدا شده و به سمت جانپناه حرکت کنید که البته در اینجا پاکوب مشخصی برای رسیدن به جانپناه وجود ندارد.

در مسیر جاده مشغول دیدن مناظر اطراف بودم و از محل مناسب برای صعود به سمت جانپناه اندکی عبور کرده بودیم. مقداری جلوتر یالی که برای صعود انتخاب کردم از جنوب جانپناه سر در می‌آورد. برای همین تصمیم گرفتم ابتدا به چشمه‌ای که در سمت جنوب غربی جانپناه است رفته و پس از برداشتن آب برای استراحت به جانپناه برویم. گروه قبلی در حال ترک جانپناه بودند که به آنجا رسیده و برای استراحت و صبحانه توقف کردیم.

جانپناه سیادر

ادامه مسیر از جانپناه تا قله از روی یال می‌باشد. لذا از پاکوب شمال جانپناه بر روی یال سوار شده و به سمت قله حرکت می‌کنیم. از اینجا تا قله در تمام مسیر پاکوب مشخص دارد. یال پر فراز و نشیب و طولانی است و در برخی قسمتها شیب آن زیاد می‌شود. در این مسیر همواره یال صعود قله کهار در سمت راست ما دیده می‌شود.

مسیر را بر روی یال ادامه داده و قبل از یال قله میشینه‌نو حدود یک ربع توقف می‌کنیم. در سمت شرق آزادکوه سر خود را از میان سایر قله‌ها که چندان برایم آشنا نیستند بیرون کشیده است. از اینجا خطالراس کهار تا ناز و قله‌ها و گردنه‌های بین آن شامل قله کهار کوچک و قله میشینه‌نو نیز دیده می‌شود. مشخص است که اکثرا قله کهار را صعود کرده‌اند و جمعیت زیادی بر روی قله دیده می‌شود و خیلی شلوغ است! در حالیکه در کل برنامه با سه گروه دیگر برخورد کردیم که ناز را صعود کرده بودند.

خط‌الراس کهار تا ناز – از راست به چپ: قلل کهار، کهار کوچک، میشینه‌نو، ناز

در ادامه مسیر با دو پاکوب مواجه هستیم که یکی به سمت قله میشینه‌نو رفته و دیگری این قله را به سمت قله ناز تراورس می‌کند. برای صعود زمستانی قله ناز لازم است حتما قله میشینه‌نو صعود شود و نمی‌توان از مسیر تراورس استفاده کرد.

از مسیر تراورس به سمت ناز حرکت کرده و بین ناز و میشینه‌نو بر روی خط‌الراس می‌رویم. از اینجا تا قله راه چندانی باقی نیست. مسیر را از روی خط‌الراس ادامه داده و به اتفاق همه همنوردان به قله می‌رسیم.

بر فراز قله ناز

در طول برنامه، آسمان همواره نیمه ابری بوده و در یک هوای بسیار عالی برنامه را اجرا کردیم. همچنین ترکیب این مناظر زیبا با ابرها، صحنه‌های فوق‌العاده‌ای را در پیش چشمان ما ترسیم می‌کند. از فراز قله روستاهای منطقه طالقان از سمت شمال تا غرب دیده می‌شوند. اما مجموعه قله‌های منطقه علم‌کوه در سمت شمال در پشت ابرها پنهان شده‌اند.

دل‌مان نمی‌آید به سمت پایین حرکت کنیم. اما چاره‌ای نیست و از همین مسیر صعود راه بازگشت را در پیش می‌گیریم.

برای ناهار و نماز در جانپناه توقف می‌کنیم. فرصت به اندازه کافی در اختیار داریم و عجله‌ای برای پایان برنامه نداریم. انگار نمی‌خواهم برنامه تمام شود!

بالاخره زمان حرکت فرا می‌رسد و این‌بار از پایین جانپناه به سمت جاده خاکی فرود می‌آییم و به سمت روستا باز می‌گردیم.

در ابتدای باغ‌راه و کنار نهر آب دقایقی استراحت کرده و سپس به مسیر ادامه می‌دهیم. در انتهای مسیر هستیم که هوا کم کم رو به تاریکی می‌رود.

برای نماز به مسجد روستا می‌رویم و سپس به سمت تهران حرکت می‌کنیم.

خدای بزرگ را برای این روز خوب و قشنگ شکر می‌کنم.

بنظرم این برنامه از آن دسته برنامه‌هایی است که خاطره آن تا مدتها در ذهنم باقی بماند..


نکات برنامه:
  • تنها منبع آب در این مسیر چشمه‌ای است که در جنوب غربی جانپناه سیادر قرار دارد. چشمه در این فصل آب کمی دارد و معلوم نیست تا انتهای تابستان و شروع فصل بارش آب داشته باشد.
  • طول مسیر اجرا شده در این برنامه از کلوان تا قله ناز ۱۱ کیلومتر می‌باشد که با احتساب مسیر برگشت، ۲۲ کیلومتر پیموده شده است.
  • ارتفاع روستای کلوان ۲۱۳۰ متر، جانپناه سیادر ۳۱۰۰ متر و قله ناز ۴۱۰۰ متر می‌باشد.

صعود یک روزه قله دماوند از جبهه جنوبی، ۵ مرداد ۹۶

صعود به قله دماوند از ابعاد مختلف یک صعود ویژه است و حس قرار گرفتن بر فراز این قله ترکیبی از حس‌های خوشایند و موفقیت‌آمیزی است که بواسطه طی کردن این مسیر و قرار گرفتن در آن ارتفاع به یک کوهنورد دست می‌دهد. اگرچه هر قسمت از کوه و طبیعت جاذبه‌ها و ویژگی‌ها و زیبایی‌های خاص خودش را دارد، اما دماوند بعنوان جزئی منحصر به فرد از طبیعت زیبای خدادادی کشورمان می‌باشد که به یک نماد ملی تبدیل شده است.

صعود این قله مرتفع و زیبا که بام ایران است مورد توجه و علاقه همه کوهنوردان ایرانی و خارجی است. از این قله بعنوان بلندترین قله مخروطی جهان و همچنین بلندترین قله آتشفشانی آسیا نام برده‌اند که نمی‌دانم چقدر صحت دارد؛ ولی بهرحال اگر این آمارها واقعیت هم نداشته باشد چیزی از زیبایی‌های این قله مخروطی مرتفع و آتشفشانی با ارتفاع ۵۶۷۰ متر که از ارتفاع ۵۲۰۰ متر به بالا از محل‌های مختلف آن گاز گوگرد خارج می‌شود و نشان از فعالیت آتشفشانی آن در هزاران سال قبل دارد کم نمی‌کند.

با توجه به اخبار و شنیده‌ها از مسیر جنوبی دماوند، تمایل چندانی به صعود این جبهه ندارم. نمی‌دانم از مشاهده این جمعیت علاقمند به کوه و طبیعت خوشحال باشم یا ناراحت! خوشحال باشم که علاقه و توجه به کوه و کوهنوردی در سال‌های اخیر زیاد شده و یا ناراحت از اتفاق‌های ناخوشایندی که بر سر طبیعت و کوه می‌آید.

بهرحال جبهه جنوبی دماوند مسیر رایج صعود این قله است و درصد بالایی از صعودها از این مسیر انجام می‌شود. علاقمندان قله دماوند شامل کوهنوردها و حتی غیرکوهنوردها همه ساله به عشق صعود این قله در فصل تابستان راهی این منطقه و بطور خاص مسیر جنوبی می‌شوند.

متاسفانه در چنین برنامه‌هایی که همه نوع مخاطبی دارد افرادی هم حضور دارند که کوهنورد نبوده و با فرهنگ حضور در کوهستان و طبیعت آشنایی ندارند. البته باید اذعان کرد در سالیان اخیر خود کوهنوردها هم به این موارد کم توجه و یا بی‌توجه شده‌اند. کوهنورد اگر که کوهنورد باشد و خود را به اخلاق و رفتار و منش کوهنوردی مقید بداند، آداب و احترام کوهستان و حضور در طبیعت را رعایت می‌کند. طبیعت را آلوده نمی‌کند و برای همنوردان دیگر خود، هر چند که هیچ آشنایی با آنها نداشته باشد، مزاحمت ایجاد نمی‌کند.

عدم توجه به این موارد باعث می‌شود کوهستان که محل تربیت جسم و روح یک کوهنورد است و از حضور در آن استفاده‌های گوناگون می‌برد و با چنین مناظر بی‌نظیری مواجه می‌شود و به آرامش می‌رسد، به مرور زمان نابود شود.

اصل نفس حضور این جمعیت در یک منطقه و تردد زیاد، باعث تخریب محیط زیست در آنجا خواهد شد. حالا چه برسد که این افراد خود نیز نسبت به حفظ آن بی‌توجه باشند و آن را آلوده کنند. زباله‌های خود را رها کنند و یا بر روی سنگ‌ها یادگاری بنویسند و اثر هنری بجای بگذارند! با آلودگی صوتی و یا حتی بصری! دیگران را از شنیدن صدای طبیعت و مناظر آن محروم کنند…

مواردی که اشاره شد تبعات فرهنگی و زیست محیطی حضور افراد غیرکوهنورد و یا بی‌توجه به فرهنگ کوهنوردی در چنین برنامه‌هایی است. اما حضور این افراد در این ارتفاع و چنین برنامه‌های سنگینی با آمادگی جسمانی نامناسب و بدون آموزش و تمرین و کسب مهارت، احتمال بروز مشکلات و مخاطرات جسمی خطرناک را برای ایشان به شدت بالا می‌برد. همین مساله یکی از دلایل آمار بالای حوادث کوهستان در کشور و بخصوص در مسیر قله دماوند می‌باشد.

من و سایر همنوردانم در این برنامه شاهد موارد مختلف ارتفاع‌زدگی در سطوح مختلف، تخلیه انرژی و همچنین اشتباهات فاحش و اثرگذار و خطرناک از برخی افراد بودیم که با راهنمایی و کمک‌های اولیه مورد نیاز، اقدامات لازم را انجام دادیم و افراد به سلامت به بارگاه سوم رسیدند. اما قرار نیست همیشه این اشتباهات ختم به خیر بشود. کما اینکه دیوار بارگاه سوم پر از تصاویر افرادی است که به دلایل مختلف از جمله همین سهل‌انگاری‌ها جان خود را در این راه از دست داده‌اند…


زمان‌بندی برنامه:

چهارشنبه ۴ مرداد ۹۶

۱۸:۴۵ حرکت از چهارراه خاقانی

۲۰:۳۰ امام‌زاده هاشم، نیم ساعت توقف برای نماز

۲۱:۱۵ پلور، اقامت در منزل یکی از همنوردان

۲۲:۰۰ خواب

پنجشنبه ۵ مرداد ۹۶

۲:۰۰ بیدارباش

۲:۳۰ حرکت با نیسان از پلور

۳:۰۰ پارکینگ جبهه جنوبی

۳:۳۰ گوسفندسرا

۳:۴۰ حرکت به سمت بارگاه سوم

۴:۳۰ توقف برای نماز به مدت بیست دقیقه

۷:۰۰ بارگاه سوم

۸:۲۰ حرکت به سمت قله

۱۱:۳۰ آبشار یخی، یک ربع استراحت

۱۲:۳۰ تپه گوگردی، ۱۰ دقیقه استراحت بالای سنگ‌ها

۱۴:۲۰ بر فراز قله

۱۵:۳۰ حرکت به سمت پایین از مسیر شن اسکی

۱۸:۳۰ بارگاه سوم

۲۰:۳۰ حرکت به سمت گوسفندسرا

۲۲:۲۰ گوسفندسرا

۲۳:۴۵ پلور

حرکت به سمت تهران…


شرح برنامه:

قرارمان صعود یک روزه قله دماوند از جبهه جنوبی است. علاقه شخصی من به این است که اجرای برنامه‌هایی که صعود یک روزه آن امکان‌پذیر است یک روزه اجرا شود. در واقع شبمانی برای زمانی است که در برنامه‌ کوهنوردی زمان نداشته باشیم و ناچار باشیم که بدلایل مختلف و یا بخاطر شرایط برنامه شبمانی داشته باشیم. البته شبمانی در طبیعت و کوهستان لذت‌بخش است و این خود بحث دیگری است که برخی تمایل دارند به جنبه‌های تفریحی بیشتر بپردازند.

مسیر اجرای برنامه

بعد از ظهر چهارشنبه از چهارراه خاقانی در خیابان دماوند به قصد صعود قله دماوند به طرف پلور حرکت می‌کنیم. قرار است ساعاتی از شب را مهمان یکی از همنوردان خود در پلور باشیم. پس از پشت سر گذاشتن ترافیک خروجی تهران به سمت جاده هراز حرکت کرده و در زمان اذان مغرب به امام‌زاده هاشم رسیدیم و برای نماز توقف کردیم. پس از نماز به سمت پلور حرکت کردیم و شب را در منزل همنورد خوبمان سپری کردیم. پس از صرف شام که توسط میزبان و برخی همنوردان دیگر تهیه شده بود آماده استراحت شدیم. مدت زمان کمی برای استراحت در اختیار داشتیم که لازم بود برای اجرای برنامه سنگینی که در پیش داشتیم از آن به بهترین شکل استفاده کنیم.

ساعت ۲:۰۰ صبح زمان بیدارباش بود. نیم ساعت فرصت داریم تا کوله‌ها را آماده کنیم. قرار است یک نیسان، اعضای گروه را به گوسفندسرا برساند. پس از رسیدن به پارکینگ جبهه جنوبی سوار بر نیسان از جاده خاکی به سمت گوسفندسرا حرکت می‌کنیم. آسمان صاف و پرستاره باعث می‌شود که در طی مسیر مباحثه‌ای درباره ستارگان و کهکشان‌ها شکل بگیرد که بسیار آموزنده و جالب است. لازم به ذکر است تردد از پارکینگ جبهه جنوبی تا گوسفندسرا با ماشین شخصی ممنوع بوده و انتقال کوهنوردان بوسیله نیسان و یا پاترول انجام می‌شود. از گوسفندسرا و از پاکوب کنار مسجد صاحب‌الزمان (عج) پیمایش شبانه خود را به سمت بارگاه سوم در یک هوای عالی آغاز می‌کنیم. پس از ساعتی پیمایش در محلی مناسب برای نماز توقف کرده و دوباره به مسیر ادامه می‌دهیم.

کم کم آسمان روشن می‌شود و با افزایش ارتفاع مناظر اطراف هم قابل مشاهده می‌شود. مسیر از گوسفندسرا تا بارگاه سوم از پاکوب مشخصی برخوردار است.

در طی این مسیر دقایقی را استراحت کرده و دوباره مسیر را ادامه می‌دهیم و در زمان پیش‌بینی شده به بارگاه سوم می‌رسیم. در اطراف بارگاه حدود ۱۰۰ تخته چادر برپا شده است و جمعیت زیادی برای صعود آمده‌اند. با توجه به اینکه امروز پنجشنبه است و تعداد صعودکنندگان روز جمعه بیشتر است، حتما تا امشب به تعداد چادرها هم افزوده خواهد شد.

از کنار چادرها عبور می‌کنیم و وارد ساختمان بارگاه می‌شویم. گوشه‌ای از سالن را به خود اختصاص داده و مشغول صرف صبحانه می‌شویم. پس از آن کم کم برای صعود آماده شده و کوله‌ها را سبک می‌کنیم. وسایل و مواد غذایی اضافی خود را که در مسیر صعود تا قله و بازگشت تا بارگاه نیاز نداریم از کوله خارج کرده و همه را داخل یک کوله در محل مناسبی قرار می‌دهیم.

ساعت ۸:۲۰ است و همه اعضای گروه مصمم و با عزم راسخ به سوی قله حرکت می‌کنند. مسیر صعود پاکوب مشخصی دارد که از بالای بارگاه سوم به سمت آبشار یخی می‌رود.

در این مسیر سد لار در سمت چپ و خط‌الراس عظیم دوبرار در پشت سر ما قرار دارد. از بارگاه سوم تا آبشار یخی با هر ساعت پیمایش، دقایقی را به استراحت می‌پردازیم. در این مسیر همواره آبشار یخی در بالا و بارگاه سوم در پایین در معرض دید قرار دارد. اگرچه مطابق اعلام سایت‌های هواشناسی آسمان نیمه‌ابری پیش‌بینی شده بود ولی تا اینجای کار آسمان صاف و بدون ابر است.

بالاخره در ساعت ۱۱:۳۰ به محلی هم ارتفاع با آبشار یخی رسیده و همانجا بر روی سنگ‌ها برای استراحت توقف می‌کنیم. نشانه‌های ارتفاع‌زدگی در برخی اعضای تیم دیده می‌شود و برخی سردرد خفیف دارند. البته این مقدار از سردرد طبیعی است و مشکلی برای ادامه مسیر وجود ندارد.

این قسمت از مسیر را تا بالای سنگ‌ها ادامه می‌دهیم و به تپه گوگردی می‌رسیم. در اینجا نیز دقایقی توقف کرده و استراحت می‌کنیم. از اینجا تا قله کمتر از ۵۰۰ متر اختلاف ارتفاع وجود دارد و قله نیز دیده می‌شود. از اینجا به بعد به دلیل خروج گازهای گوگردی رنگ زمین تغییر کرده و سفید رنگ و در برخی قسمت‌ها زرد رنگ است.

لکه‌های ابری که از مقداری پایین‌تر در آسمان دیده می‌شدند افزایش پیدا کرده و سرعت باد هم مقداری افزایش پیدا می‌کند. دماوند یک قله منفرد و مرتفع است که باعث می‌شود آب و هوای آن به شدت متغیر و مخصوص به خودش ‌باشد و ناگهان تغییر کند. با این حال جای نگرانی نیست و شرایط برای صعود قله فراهم است و این ابرها مشکلی برای صعود ایجاد نمی‌کنند.

گازهای گوگردی که در برخی نقاط از زمین خارج می‌شوند مزید بر اثرات ارتفاع، تنفس را مشکل‌تر کرده و در برخی افراد حالت تهوع ایجاد می‌کند. این مسیر را با سرعت کمتر و با قدم‌های کوتاه‌تر طی می‌کنیم. در نهایت با عبور از کنار دهانه بزرگی در نزدیکی قله که بیشترین خروجی گاز گوگرد از آن می‌باشد در ساعت ۱۴:۲۰ بر فراز قله دماوند و بام ایران قرار می‌گیریم.

همه اعضای تیم از این موفقیت خوشحال هستند و این صعود را به یکدیگر تبریک می‌گویند. در ادامه برخی اعضای گروه پس از استراحت مختصر و عکاسی به سمت پایین حرکت می‌کنند. اما من و دو نفر دیگر از همنوردان مدت زمان بیشتری را بر روی قله منتظر می‌مانیم تا همه اعضا بر فراز قله قرار بگیرند. در این فاصله از این حضور فاتحانه و مناظر اطراف و عوارض بام ایران شامل کاسه قله و دهانه خروج گازهای گوگردی و نشان‌های قله تصویربرداری می‌کنم. پس از رسیدن آخرین عضو گروه متوجه شدم که دو نفر از همنوردان با وجود توانایی برای صعود، تصمیم به بازگشت گرفته و از ارتفاع ۵۴۰۰ متر بازگشته‌اند.

پس از یک تجدید قوا به سمت بارگاه سوم سرازیر می‌شویم. مسیر فرود جبهه جنوبی پاکوبی است که اکثر قسمت‌های آن شن اسکی است و در غرب مسیر صعود قرار دارد. در این مسیر با دو مورد از کوهنوردانی برخورد کردم که دچار اشتباهات موثر و خطرناکی شده بودند. برای همین ضمن انجام اقدامات لازم، آنها را تا بارگاه سوم همراهی کردم تا نگرانی از بابت حضورشان در آن ارتفاع برایم باقی نماند.

پس از رسیدن به بارگاه سوم و برداشتن وسایل و اقامه نماز به سمت گوسفندسرا راهی می‌شویم. اما هرچه می‌رویم به گوسفندسرا نمی‌رسیم! در نهایت با رسیدن به گوسفندسرا و جمع شدن همه اعضای گروه، سوار بر نیسان به سمت پلور و از آنجا با ماشین‌های شخصی همنوردان به سمت تهران حرکت می‌کنیم.


نکات برنامه:

  • برنامه یک روزه صعود به دماوند برنامه‌ای سنگین است که نیاز به توان جسمانی قابل قبول دارد و این توان جسمانی با تمرین و تلاش در برنامه‌های دیگر حاصل می‌شود. همچنین بهتر است اجرای این برنامه اولین تجربه شما برای صعود قله دماوند نباشد.
  • اجرای برنامه یک روزه قله دماوند نیاز به برنامه‌ریزی دقیق و توجه بیشتر به زمان و توان افراد گروه دارد.
  • امکان برداشتن آب از بارگاه سوم برای صعود قله وجود دارد.

 

گزارش صعود به قله دماوند از جبهه شمال شرقی، ۲۴ الی ۲۶ مرداد ۹۷

پیمایش خط الراس کلون‌بستک به سرکچال، ۳۰ تیر ۹۶

درباره خط‌الراس کلون‌بستک به سرکچال:

خط‌الراس کلون‌بستک به سرکچال در غرب منطقه البرز مرکزی و در شمال روستاهای شمشک و دربندسر قرار دارد. این خط‌الراس شرقی – غربی به طول ۸ کیلومتر چهار قله بالای چهارهزار متر را بر روی خود جای داده است که در انتهای غربی آن قله کلون‌بستک با ارتفاع ۴۱۱۰ متر و در انتهای شرقی آن قله سرکچال بزرگ (سرکچال۱) با ارتفاع ۴۱۶۵ متر قرار دارد. همچنین بین این دو قله و با فاصله کمی از قله سرکچال۱، دو قله سرکچال۲ (سیاه غار) و سرکچال۳ بترتیب با ارتفاع ۴۱۰۰ و ۴۰۸۰ متر قرار دارد. در برخی منابع ترتیب شماره قلل سرکچال برعکس این گزارش ذکر شده است. (مقادیر ذکر شده برای ارتفاع قله‌ها را با جی‌ پی اس خودم و در همین برنامه اندازه گیری کرده‌ام.)

خط‌الراس کلون‌بستک به سرکچال

این خط‌الراس ازگردنه دیزین و قله کلون‌بستک در غرب خط‌الراس آغاز شده و ادامه آن به سمت شرق به قلل سرکچال ختم می‌شود. قله سرکچال نیز از طریق گردنه ورزاب (دریوک) در سمت شمال به قله برج و ادامه آن به سمت شمال به قله‌های خلنو، پالون گردن و نرگس‌ها وصل می‌شود. همچنین امتداد قله برج به سمت غرب به قله هرزه‌کوه و به سمت شرق خط‌الراسی است که قله‌های ورزاب، وزوا، جانستون، خرسنگ‌ها، گیزنو، خاتون‌بارگاه و اشتر بر روی آن قرار دارد و تا گردنه یونزا ادامه دارد.

مسیرهای دسترسی:

قله کلون بستک در شمال شرق گردنه دیزین قرار دارد و از این منطقه صعود می‌شود.

قلل سرکچال نیز در شمال شرق روستای شمشک قرار دارد و بطور معمول از این روستا و از مسیر جانپناه لجنی صعود می‌شود. همچنین صعود به این قلل از روستای لالان که در جنوب شرقی این قله‌ها قرار دارد امکان پذیر است.

البته سایر مسیرهای خط‌الراسی نیز برای صعود این قله‌ها استفاده می‌شود.

در این برنامه قصد داریم از گردنه دیزین، قله کلون بستک را صعود کرده و پس از پیمایش خط‌الراس و صعود سرکچالها به سمت جانپناه لجنی فرود آمده و برنامه را در روستای سپیدستان شمشک به پایان برسانیم.

مسیر پیمایش شده در این برنامه

زمان‌بندی برنامه:

۴:۴۵ حرکت از تهران

۶:۴۵ سایت مخابرات در گردنه دیزین

۷:۱۰ شروع حرکت به سمت قله کلون‌بستک

۹:۲۰ قله کلون‌بستک، یک ساعت استراحت و صبحانه

۱۳:۰۰ توقف و استراحت بر روی خط‌الراس به مدت نیم ساعت

۱۴:۵۰ بر فراز قله سرکچال۳، چهل دقیقه توقف و استراحت

۱۶:۰۰ بر فراز قله سرکچال۱

۱۶:۳۵ بازگشت

۱۷:۴۵ جانپناه لجنی، یک ساعت و ربع توقف و استراحت برای ناهار و نماز

۲۰:۳۰ روستای سپیدستان شمشک و حرکت به سمت تهران

شرح برنامه:

در هفته‌های آتی قصد صعود قله دماوند را داریم که سرپرست محترم این برنامه را برای آمادگی بیشتر در نظر گرفته است و من از این بابت خیلی خوشحالم. شاید در برنامه صعود به قله روته در سال گذشته بود که از نزدیک خط‌الراس باشکوه کلون‌بستک به سرکچال را برای اولین بار دیدم و هوای پیمایش آن را در سر داشتم.

از روز قبل از برنامه مطلع شدیم که جاده شمشک به دیزین در یک ماه گذشته در مقاطعی مسدود بوده است. برای همین از کانال‌های مختلف پیگیر شدیم تا از جاده اطلاعات دقیق‌تر و بروزتری جمع‌آوری کنیم که متاسفانه اطلاعات ضد و نقیضی به ما می‌رسید و احتمال این وجود داشت که فردا نتوانیم برنامه‌ای که پیش‌بینی شده بود اجرا کنیم.

محل تجمع اعضای گروه در چهارراه خاقانی بود. با رسیدن اعضای گروه و مینی‌بوس، با یک ربع تاخیر ساعت ۴:۴۵ به سمت جاده تلو حرکت کردیم. ابتدای مسیر جاده تلو دو نفر دیگر از همنوردان به گروه ملحق شدند و مسیر را به سمت فشم و میگون و شمشک ادامه دادیم. با توجه به اطلاعاتی که به ما رسیده بود از بعد شمشک احتمال مسدود بودن مسیر را می‌دادیم و با نگرانی به جاده نگاه می‌کردیم. خوشبختانه مشکلی نبود و پس از دربندسر به گردنه دیزین رسیدیم. ظاهرا جاده در محلی بعد از گردنه مسدود شده که این مساله اختلالی در برنامه ما ایجاد نمی‌کند.

نمای قله کلون‌بستک از سایت مخابرات

از گردنه دیزین یک جاده فرعی و خاکی به سمت راست بالا می‌رود و تا دکل مخابرات ادامه دارد. با همکاری راننده مینی‌بوس این مسیر را هم طی کرده و ساعت ۶:۴۵ به دکل مخابرات و ابتدای مسیر برنامه امروز می‌رسیم. پس از صحبت‌های سرپرست محترم و معارفه اعضا، ساعت ۷:۱۰ به سمت قله کلون‌بستک حرکت می‌کنیم. ارتفاع مبدا صعود ۳۴۰۰ متر است و تا قله راه چندانی در پیش نیست. قله از همان ابتدای مسیر قابل رویت می‌باشد.

مسیر قله را در پاکوب مشخص طی می‌کنیم. بر روی یال که به سمت قله حرکت می‌کنیم، پیست دیزین در پشت سر ما قرار دارد. همچنین روستاهای دربندسر و شمشک در سمت راست و علم‌کوه و قلل مرتفع اطراف آن در دوردست در سمت چپ دیده می‌شوند.

مسیر در برخی قسمت‌ها سنگی است و همچنین در برخی قسمت‌ها بخصوص در زیر قله شیب مسیر زیاد می‌شود. در نهایت ساعت ۹:۲۰ به قله کلون‌بستک می‌رسیم.

بر فراز کلون‌بستک

با قرار گرفتن بر فراز قله باد هم شروع به وزیدن می‌کند. آسمان صاف و دمای هوا بخاطر وزش باد بسیار خنک و عالی است. به مدت یک ساعت بر فراز قله توقف می‌کنیم و پس از استراحت و صرف صبحانه و گرفتن عکس یادگاری در ساعت ۱۰:۲۰ مسیر خط‌الراس را در پیش گرفته و به سمت شرق حرکت می‌کنیم.

شروع پیمایش خط‌الراس

همانطور که در منحنی ارتفاع مشخص است، در ابتدای مسیر خط‌الراس سرازیر شده و ارتفاع کم می‌کنیم. در همین ابتدا بخشی از مسیر تیغه‌ای بوده و شاید اندکی دست به سنگ شوید. پس از عبور از این قسمت که با کندی طی می‌شود مسیر را در پاکوب ادامه می‌دهیم.

در ادامه، پاکوب تا مدتی  چند متر پایین‎تر از خط‌الراس قرار دارد و پس از مدت کوتاهی پیمایش، دوباره به روی خط‌الراس باز می‌گردد. در طول زمان پیمایش بر روی خط‌الراس با وزش باد مواجه هستیم که در زمان‌ها و موقعیت‌های مختلف سرعت آن کم و یا زیاد شده و در برخی مواقع سرعت باد به ۳۰ کیلومتر در ساعت می‌رسد.

فراز و فرودهای مسیر را طی می‌کنیم. در طول مدت پیمایش توقف‌های کوتاهی داشتیم. هنوز در برخی قسمت‌ها بر روی خط‌الراس برف وجود دارد و علاقمندانش را به سوی خود فرا می‌خواند تا این فرصت‌های کوتاه را از دست نداده و به یاد زمستان از روی برف پیمایش کنند. مسیر خط‌الراس بسیار زیباست و مطابق انتظارم مورد توجه و علاقه من قرار می‌گیرد. در مدت پیمایش این مسیر، روستاهای دربندسر و شمشک در سمت راست و خط‌الراس منتهی به قله هرزه کوه مانند دیواری پیوسته و عظیم در سمت چپ ما قرار دارد. ساعت ۱۳:۰۰ در محل مناسبی به مدت نیم ساعت توقف کرده و استراحت می‌کنیم. نشانه‌هایی از ارتفاع زدگی در برخی از اعضای گروه دیده می‌شود و اندکی سر درد و حالت تهوع دارند.

در ادامه به قله سرکچال۳ نزدیک می‌شویم. جانپناه لجنی بر روی یال جنوبی منتهی به قله سرکچال۳ بر روی صخره‌ای بزرگ دیده می‌شود.

ساعت ۱۴:۵۰ بر فراز قله سرکچال۳ قرار می‌گیریم. در اینجا مقداری توقف کرده و ساعت ۱۵:۳۰ به مسیر ادامه می‌دهیم.

نمای ادامه خط‌الراس و قلل سرکچال ۲ و سرکچال۱ از فراز سرکچال۳

بین سرکچال۳ و سرکچال۲ مسیر پاکوبی وجود دارد که به سمت جانپناه لجنی پایین می‌رود. برخی از همنوردان که به دلایل مختلف توان لازم برای ادامه مسیر خط‌الراس را ندارند از ادامه مسیر انصراف داده و با راهنمایی سرپرست به سمت جانپناه سرازیر می‌شوند. از آنجاییکه مسیر بازگشت ما هم از همین‌جا بود، سایر همنوردان نیز که مایل بودند کوله‌های خود را در همین محل قرار داده و باقیمانده مسیر را که دیگر راه چندانی تا انتهای آن باقی نیست بدون کوله و سبک طی می‌کنند.

مسیر خط‌الراس را ادامه داده و پس از مدت کوتاهی به قله سرکچال۲ یا قله سیاه غار می‌رسیم. بدون توقف مسیر را ادامه داده و در ساعت ۱۶:۰۰ بر فراز قله سرکچال۱ یا سرکچال اصلی قرار می‌گیریم.

دقایقی را به استراحت و دیدن مناظر و بررسی قله‌های اطراف و عکاسی سپری می‌کنیم. بر فراز قله و در شمال آن قله‌های برج و خلنوها که از طریق گردنه ورزاب به ما می‌رسند دیده می‌شود. در جنوب شرق قله نیز روستای لالون و در شرق قله، قله‌های منطقه دشت لار و گرمابدر و لواسان مانند آسمان‌کوه، کاسونک، شیورکش، همهن، پیرزن کلوم، مهرچال، آتش کوه، ریزان و …. و قله دماوند قرار دارند. در جنوب غربی قله نیز روستای شمشک و در جنوب قله، قله‌های آبک و روته و در دوردست خط‌الراس توچال قابل رویت می‌باشند.

ساعت ۱۶:۳۵ مسیر بازگشت را در پیش می‌گیریم. از سرکچال۲ عبور کرده و پس از برداشتن کوله‌ها به سمت جانپناه لجنی سرازیر می‌شویم. اکثر مسیر تا جانپناه شن اسکی می‌باشد و برای همین به سرعت و در ساعت ۱۷:۴۵ به جانپناه می‌رسیم.

ساعتی را برای ناهار و نماز توقف کرده و سپس به اتفاق همه همنوردان در ساعت ۱۹:۰۰ به سمت روستای سپیدستان شمشک پایین می‌رویم. پاکوب از غرب جانپناه به سمت دره شمشک و در نهایت تا روستا ادامه دارد. در نهایت در ساعت ۲۰:۳۰ به میدان روستای سپیدستان شمشک رسیده و سوار بر مینی‌بوس عازم تهران می‌شویم.

نکات برنامه:

  • در مسیر پیمایش به آب دسترسی ندارید و لازم است برای تمام مدت برنامه متناسب با نیاز بدن خود آب به همراه داشته باشید. پیشنهاد می‌شود ۳ لیتر آب به همراه داشته باشید.
  • طول مسیر پیمایش این برنامه حدود ۱۸ کیلومتر می‌باشد که ۸ کیلومتر آن بر فراز خط‌الراس می‌باشد.
  • ارتفاع خط الراس بالای ۳۸۰۰ متر بوده و پیمایش آن نیاز به آمادگی جسمانی مناسب دارد. لذا این برنامه یک برنامه سنگین محسوب می‌شود.

صعود شبانه قله توچال، ۱۵و۱۶ تیر ۹۶

گرمای هوای این روزهای تهران باعث شد که برای صعود توچال تصمیم بگیرم برنامه رو شبانه اجرا کنم. در یک شب مهتابی و با هوای بسیار عالی، خنک و تمیز از میدان دربند به سمت شیرپلا حرکت کردیم. از جانپاه امیری به بالا نیز در مقاطعی با وزش باد مواجه بودیم. بیشتر دوستانی که همراهم شده بودند اولین یا دومین صعودشون رو به توچال تجربه می‌کردند و برای همین تلاش کردم با زمان‌بندی مناسب و رعایت حال اعضا، بنحوی برنامه رو تنظیم کنم تا اعضای گروه در زمان طلوع آفتاب بر روی قله باشند و بتوانند لحظه زیبای طلوع خورشید را از فراز توچال ببینند و لذت ببرند. خوشبختانه با همه تاخیرها و اتفاقات پیش‌بینی نشده، با تلاش همه اعضا توانستیم به این هدف دست پیدا کنیم.

پس از استراحت بر روی قله، برخی از اعضای گروه بدلایل مختلف با تله‌کابین و برخی هم همراه من از مسیر  زیبا و دوست‌داشتنی خط‌الراس به سمت پیازچال و پارک جمشیدیه پایین آمدند. با کاهش ارتفاع و نزدیک شدن به میانه‌های روز بر شدت گرمای هوا هم افزوده شد و خدا را شکر می‌کردیم که در انتهای برنامه هستیم.

زمان‌بندی برنامه:

۲۰:۴۵ حرکت از میدان مجسمه

۲۱:۵۰ روبروی بندیخچال، نیم ساعت استراحت و نماز

۰۰:۰۰ شیرپلا، ۴۵ دقیقه توقف

۳:۲۰ جانپناه امیری، نیم ساعت استراحت

۵:۲۰ توقف برای نماز صبح به مدت ۱۰ دقیقه

۵:۵۰ قله

۷:۰۰ بازگشت از مسیر خط‌الراس

۸:۱۵ توقف برای صبحانه به مدت ۴۵ دقیقه

۹:۴۵ چشمه پیازچال

۱۰:۱۵ زین اسبی کلکچال، ۱۰ دقیقه استراحت

۱۱:۰۰ اردوگاه کلکچال

۱۱:۱۵ تپه نورالشهدا، ۴۵ دقیقه توقف

۱۳:۱۵ پارک جمشیدیه

تعدادی از عکس‌های برنامه:

قله آتشکوه، ۹ تیر ۹۶

درباره آتشکوه:

درباره قله‌های منطقه افجه در نوشته‌های قبلی به اندازه کافی توضیح داده‌ام. فقط اشاره کنم که قله آتشکوه با ارتفاع ۳۷۵۰ متر که در همین برنامه با جی پی اس ثبت کردم، بلندترین قله منطقه افجه لواسانات بر روی خط الراسی است که از همهن و پیرزن‌کلوم و مهرچال در غرب به آتش کوه رسیده و ادامه آن به سمت شرق به ریزان و سیاه‌ریز و پرسون و سرسیاه‌غارها تا گاوبینی و فیل زمین و سیاه‌پلاس و گل زرد ختم می‌شود.

نمای قله آتشکوه از گردنه بین ساکا و آتشکوه

صعود این قله از دو مسیر تابستانی و زمستانی امکان‌پذیر است که تفاوت این دو مسیر از گردنه ساکا تا قله آتشکوه می‌باشد. در واقع از ابتدای مسیر تا گردنه ساکا تفاوتی در مسیر تابستانی و زمستانی وجود ندارد. در صعودهای زمستانی، مسیر صعود از گردنه ساکا تا قله بر روی خط‌الراس خواهد بود. بخش‌هایی از این مسیر تیغه‌ای است که به تیغه‌های آتشکوه مشهور می‌باشد. تردد از این مسیر در زمستان نیاز به تجربه، دانش و مهارت فنی و کوهنوردی دارد.

اما مسیر تابستانی این قله، از گردنه ساکا مسیری معمولی است که تیغه‌ها را تراورس می‌کند و به سمت قله می‌رود. البته قله آتش‌کوه از سمت قله ریزان نیز صعود می‌شود.

قله آتش‌کوه به همراه سه قله ریزان و ساکا و پرسون قله‌هایی است که بطور معمول از مبدا روستای افجه صعود می‌شود. شاید بعد از مناطق کوهنوردی در شمال تهران، افجه یکی از پرترددترین مناطق اطراف تهران برای استفاده طبیعت گردها و کوهنوردها باشد.

شرح برنامه:

بخاطر ندارم در فصل تابستان قله‌های منطقه افجه را صعود کرده باشم و از این جهت برنامه امروز برای من تازگی دارد. در این روزها هوای تهران گرمای شدیدی را تجربه می‌کند و انتظار دارم برنامه امروز نیز از این گرما بی‌بهره نماند.

ساعت ۶:۱۵ از شرق تهران و از راه جاده تلو به سمت لواسان حرکت می‌کنیم و خود را به روستای افجه می‌رسانیم. حجم ماشین‌ها در انتهای روستا زیاد است و حکایت از جمعیت قابل توجهی است که برای تفریح یا کوهنوردی در منطقه حضور دارند. ماشین را در انتهای خیابان ولیعصر که خیابان اصلی روستای افجه است پارک کرده و در ساعت ۷:۰۰ آماده شروع برنامه می‌شویم. انتهای خیابان اصلی افجه به سه راهی برگ جهان معروف است که سمت راست آن از روی پل به سمت روستای برگ جهان و سمت چپ آن که کوچه بنه‌رود نام دارد به سمت دشت هویج می‌رود.

گیلاس‌ها چشمک می‌زنند!

از کوچه باغ‌های روستا عبور کرده و با عبور از رودخانه کم آب به سمت دشت هویج مسیر را ادامه می‌دهیم. گیلاس‌های رسیده و سیاه تک دانه و آماده چیدن، حسابی دلمونو آب انداخت!

ساعت ۸:۱۵ به دشت هویج یا دشت گرچال رسیده و برای صبحانه توقف می‌کنیم.

از اونجاکه از برنامه جلو بودیم بدون عجله و سر فرصت صبحانه را صرف کرده و پس از آن در ساعت ۹:۲۰ برنامه را به سمت قله ادامه دادیم. از دشت تا قبل از گردنه ساکا مسیر صعود قله آتشکوه با قله ساکا یکسان است. برای همین از بالای دشت به سمت غرب حرکت کرده و پس از عبور از یک دره کم عمق از مسیر پاکوب به سمت گردنه ساکا می‌رویم.

عرق ریزان یال پیش از کاسه را طی می‌کنیم. در حالیکه همیشه کاسه پیش از قله ساکا را مملو از برف دیده بودم، اینبار با دشت کوچک سرسبزی مواجه شدم که مورد استفاده گله گوسفندها و الاغ‌ها و قاطرهای همراه گله بود.

مسیر را ادامه داده و پیش از رسیدن به گردنه ساکا، از پاکوب سمت راست به سمت ابتدای خط الراس آتشکوه تراورس می‌کنیم. پاکوب سمت چپ مسیری است که یال را ادامه داده و به سمت گردنه ساکا و قله ساکا می‌رود. این قسمت از برنامه را از میان عطر گیاهان کوهی طی کرده و ساعت ۱۱:۲۰ به گردنه بین قله ساکا و آتشکوه می‌رسیم. دقایقی استراحت کرده و منتظر سایر اعضای گروه می‌شویم.

ریزان، سیاه ریز و پرسون با دماوند در یک قاب

همانطور که بالاتر اشاره کردم از اینجا به بعد مسیر صعود زمستانی و تابستانی از هم جدا می‌شود. مسیر زمستانی از روی خط الراس سنگی آتشکوه و مسیر تابستانی از پاکوب مشخص پایین خط‌الراس به سمت قله می‌رود.

نمای قله‌های آتشکوه، مهرچال و پیرزن کلوم از روی گردنه بین ساکا و آتشکوه

ساعت ۱۲:۰۰ به اتفاق اعضای گروه از مسیر تابستانی به سمت قله حرکت می‌کنیم. مسیر پاکوب در امتداد خط الراس ادامه دارد و با اتمام سنگهای خط الراس بر روی خط الراس رفته و از آنجا تا قله فاصله چندانی نیست.

با ادامه این مسیر در ساعت ۱۳:۳۰ بر فراز آتشکوه قرار گرفتیم. از اون جمعیت نسبتا زیاد حاضر در دشت تعداد کمی به قصد آتشکوه آمده بودند. بطوریکه تا انتها با ۳ گروه دیگر در مسیر آتشکوه برخورد کردیم. بر روی قله نسیم ملایمی می‌وزد و هوا را برای استراحت و دیدن مناظر اطراف دلپذیرتر می‌کند. غبار چندانی در هوا نیست و مناظر و قلل اطراف بخوبی قابل مشاهده می‌باشند. تمام خط الراس آتشکوه که به قله‌های آن اشاره شد از شرق تا غرب قابل رویت می‌باشد. خط الراس خاتون بارگاه و خرسنگ و جانستون تا قله‌های برج و خلنو در شمال غرب، قله کافره و دشت لار (خشکه لار) و عقب‌تر از آن خط الراس دوخواهرون و قله‌ آسمان‌کوه در شمال، خط‌الراس توچال در جنوب غرب، قله ساکا و سد لتیان در جنوب و قله دماوند در شرق بخشی از قله‌ها و مناظری است که از فراز آتشکوه دیده می‌شوند.

پس از استراحت و دیدن مناظر و خوردن تنقلات و عکاسی در ساعت ۱۵:۱۵ از مسیری که صعود کرده بودیم باز می‌گردیم. مسیر را ادامه داده و یال پایین کاسه ساکا را از مسیر شن اسکی فرود می‌آییم و ساعت ۱۶:۵۰ زیر درخت نزدیک کلبه برای ناهار و نماز توقف می‌کنیم.

ساعت ۱۸:۲۵ به سمت افجه به راه می‌افتیم. همین مسیر را به سمت پایین ادامه داده و دیگر به سمت دشت هویج نمی‌رویم و از مسیر دشت گردو و با عبور از رودخانه وارد مسیر افجه شده و ساعت ۱۹:۳۰ به محل پارک ماشین می‌رسیم.

نکات:
  • بعد از دشت هویج در طول مسیر آب وجود ندارد و لازم است به اندازه نیاز آب به همراه داشته باشید. پیشنهاد می‌شود ۳ لیتر آب همراهتان باشد.
  • پیمایش و صعود این برنامه طولانی بوده و برنامه سنگین محسوب می‌شود.

 

آموزش و تمرین سنگ‌نوردی بر روی سنگ مریم، ۶ تیر ۹۶

مدتی بود که به شرکت در یک دوره کلاس سنگ‌نوردی فکر می‌کردم و کمبود آن را در روند کاری خودم احساس می‌کردم. همانطور که می‌دانید در برنامه‌های کوهنوردی لازم است با مهارت‌های فنی مختلفی مانند سنگ‌نوردی و تکنیک‌های برف و یخ آشنا باشید.

کلاس امروز در منطقه بندیخچال و کنار سنگ مریم، شامل دو قسمت تئوری و عملی توسط سرپرست و مربی متبحر و باتجربه جناب آقای عباس کلهر تدریس و زیر نظر ایشان برگزار شد. در قسمت تئوری بصورت فشرده و مختصر و مفید انواع ابزارهای سنگ‌نوردی معرفی و کاربرد هر یک از آنها به همراه روش استفاده، توضیح و در عمل نمایش داده شد. همچنین در ادامه انواع گره‌ها برای یاداوری تکرار و تمرین شد.

در قسمت عملی نیز اعضای کلاس، صعود از سنگ مریم و فرود از آن را تحت نظر مربی محترم تمرین کردند.

تمرین امروز با هدایت و راهنمایی مربی دلسوز و کارکشته و همچنین همت و همدلی همه همنوردان، فوق‌العاده عالی و مفید و موفق برگزار شد.